اخذ مالیات از سپرده ها آری یا خیر؟

اقتصادبرتر

این روزها مطالب ضد و نقیضی درباره اخذ مالیات از سپرده های بانکی مطرح می شود که مردم را سرگردان کرده است و مشخص نیست بالاخره دولت قصد دارد از سپرده های بانکی مالیات بگیرد یا خیر؟ قاسم پناهی دستیار ویژه رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور اخذ هر گونه مالیات از سپرده های بانکی را رد می کند.

تهران – اقتصاد برتر – ۲۶ خرداد ۹۸

به گزارش #اقتصادبرتر، تقوی‌نژاد رئیس پیشین سازمان امور مالیاتی پیش از ترک این سمت از بررسی تراکنش‌های مالی مشکوک خبر داد و با اشاره به اینکه اکثر بانک‌ ها و موسسات مالی و اعتباری نسبت به ارسال اطلاعات مورد نیاز پایگاه اطلاعات مودیان خود اقدام کرده‌اند، گفت: از نیمه دوم سال ۹۵ تا نیمه بهمن سال ۹۷ از محل رسیدگی به تراکنش‎های بانکی مشکوک، حدود ۱۵ هزار و ۳۵۰ میلیارد تومان از مودیان (با صدور برگ تشخیص) مطالبه مالیات انجام شده است.

از سوی دیگر محسن رضایی دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز می گوید، چهار هزار حساب بانکی بررسی شده است که در هر یک از آن ها مبلغی بالغ بر ۲۰ میلیارد تومان موجودی دارد. رضایی می گوید، این بررسی کمک کرد دولت ۱۲ هزار میلیارد تومان به درآمد های مالیاتی خود اضافه کند. اگر موضوع اخذ احتمالی مالیات از سپرده های بانکی را کنار بخشنامه دریافت مالیات از سکه های پیش فروشی سال ۹۷ بگذاریم ، مردم حق دارند باور کنند، دولت برای اخذ مالیات از سپرده ها نیز برنامه ریزی کرده است.

۱۶۵ هزار میلیارد تومان سود سالانه سپرده گذاران

مرکز پژوهش های مجلس می گوید حجم سپرده‌های مدت‌دار در نظام بانکی بالغ بر هزار و ۱۰۰هزار میلیارد تومان است که با فرض نرخ سود دبیر مدبیر ممیانگین ۱۵درصدی برای سپرده ‌ها، نرخ سود سالانه آنها نزدیک به ۱۶۵هزار میلیارد تومان خواهد بود. با فرض اینکه در بلند مدت نرخ مالیات بر سود سپرده ۱۰درصد تعیین شود، براساس حجم سپرده‌ های فعلی درآمد حاصل از مالیات بر سود سپرده بالغ بر ۱۶هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان خواهد بود.

موافقان و مخالفات اخذ مالیات از سپرده ها

موضوع اخذ مالیات از سپرده های ریالی و ارزی که هنوز در حد حرف و حدیث است موافقان و مخالفانی دارد که هر کدام استدلال هایی در له یا علیه آن دارند. مرکز پژوهش های مجلس که از طرفداران اخذ مالیات از سپرده های کلان است در نتیجه یک تحقیق می گوید، در صورت اخذ مالیات از سپرده ‌های بانکی تا ۱۰درصد، دولت  ۱۶/۵ هزار میلیارد تومان در آمد جدید کسب خواهد کرد که به مراتب بیشتر از درآمد سالانه افزایش ۵۰۰ تومانی قیمت هر لیتر بنزین است، به خصوص که آثارش بر تمام آحاد جامعه تحمیل نشده و در کاهش فاصله طبقاتی جامعه نیز مؤثر خواهد بود.

از دیگر موافقان اخذ مالیات از سپرده ها وزارت امور اقتصادی است و در مقابل بانک مرکزی با اخذ مالیات از سپرده ها مخالف است. محسن رضایی می گوید، اخیرا ۴ یا ۵ هزار حساب مربوط به افرادی که بالای ۲۰ میلیارد تومان پول داشتند و غیردولتی بودند بررسی شده است.

این بررسی‌ نشان می دهد اطلاعات این افراد در سیستم مالیاتی ثبت نشده و شرکتی نیز به نام آنها نیست. پس از اینکه نام این افراد وارد سیستم مالیاتی شد نزدیک به ۱۲ هزار میلیارد تومان بودجه مالیاتی دولت اضافه شد. رضایی گفت: در گوشه و کنار کشور امکانات و ثروت های فراوانی وجود دارد و هرجا دست بگذارید گنج بزرگی خوابیده است.

در همین حال قاسم پناهی دستیار ویژه رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور گفت: سپرده‌های ریالی و ارزی طبق قانون از پرداخت مالیات معاف هستند. وی تأکید کرد: دولت و سازمان امور مالیاتی هیچ برنامه ای برای اخذ مالیات از سپرده های ارزی و ریالی ندارد. بنابراین با قاطعیت می توان گفت که دریافت مالیات از سپرده های ارزی و ریالی غیرقانونی است.

وی درباره برنامه این سازمان برای اخذ مالیات از خریداران ارز گفت: برای این موضوع شیوه نامه ی مشخص ارزی تدوین و ابلاغ شده است. برخی افراد ارز را برای مصرف شخصی و برخی دیگر برای امور تجاری خریداری کرده اند.

رویکرد رئیس پیشین سازمان امور مالیاتی

این اعداد و ارقام در حالی منتشر شد که پیش از این تقوی‌نژاد، رئیس پیشین سازمان امور مالیاتی گفته بود از نیمه دوم سال ۹۵ تا نیمه بهمن سال ۹۷ از محل رسیدگی به تراکنش‎های بانکی مشکوک، مبلغی در حدود ۱۵ هزار و ۳۵۰ میلیارد تومان از مودیان (با صدور برگ تشخیص) مطالبه مالیات صورت گرفته است. وی گفته بود: تلاش کرده‌ایم با هدف کاهش فرار مالیاتی اطلاعات مربوط به تراکنش‌های بانکی اشخاص به‌طور مستمر از ادارات‌کل امور مالیاتی سراسر کشور اخذ و پیگیری‌های لازم تا زمان قطعیت و وصول مالیات انجام ‌پذیرد.

علاوه بر این، برای اشراف کامل بر این فرآیند، پیشنهاد طراحی و پیاده ‌سازی سامانه تراکنش‌های بانکی مشکوک ارائه و اجرایی شده است. با این سامانه، دریافت اطلاعات تراکنش‌های بانکی و ارسال اطلاعات گردش حساب‌ های بانکی به ادارات‌کل، از طریق مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات، با سرعت بیشتری انجام می‌شود. تقوی‌نژاد درباره همکاری بانک ‌ها برای دسترسی به تراکنش‌ های بانکی گفته بود: هم ‌اکنون هفت بانک، اطلاعات تراکنش‌های بانکی را در بستر وب ‌سرویس مذکور ارسال کرده و بقیه بانک‌ها و موسسات مالی نیز اطلاعات تراکنش‌های بانکی را در قالب لوح فشرده به سازمان ارسال می‌کنند.

براین اساس، اقدامات لازم برای اخذ صورتحساب‌های بانکی ۱۳ هزار و ۸۳۰ مودی مشکوک به فرار مالیاتی، تفکیک و ارسال اطلاعات به ادارات کل جهت شناسایی مودیان و مطالبه و وصول مالیات انجام گرفته است. بررسی‎ها منجر به صدور بیش از ۱۲ هزار برگ تشخیص شده که از این تعداد، حدود ۴۲۰۰ برگ قطعی به مبلغ ۱۰۷۱ میلیارد تومان صادر و تاکنون قریب به ۱۳۶ میلیارد تومان وصول شده است.

البته رئیس پیشین سازمان امور مالیاتی به تراکنش‌های مشکوکی که باید بررسی شوند نیز اشاره کرده و گفته بود: باید اشاره کنم که بالغ بر ۱۵۷ میلیون رکورد اطلاعات تراکنش‌های بانکی افراد مشکوک به فرار در سطح کشور، در دستور رسیدگی واحدهای مالیاتی قرار دارد و بالغ بر ۷۰۷۰ مورد مشکوک به فرار مالیاتی به ادارات مالیاتی سراسر کشور توزیع شده و رسیدگی آنها در دستور کار قرار دارد. همچنین بیش از ۱۷۵۵ مورد مشکوک به فرار مالیاتی نیز در اقدام مشترک بین سازمان امور مالیاتی و دستگاه‌های نظارتی و اطلاعاتی در دستور کار بررسی و تکمیل اطلاعات قرار گرفته است.

تغییر سیاست در اخذ مالیات از سپرده؟

تقوی ‌نژاد در جلسه تودیه خود گفته بود مطالعه ۳۰ کشور با اقتصادهای مختلف نشان می‌دهد ۲۷ کشور از سپرده‌های مردمی مالیات می‌گیرند؛ وی به دنبال این بود که از سپرده ‌های بانکی نیز مالیات اخذ شود.

تقوی نژاد درباره مالیات ‌ستانی از سپرده ‌های بانکی معتقد بود: پذیرفته نیست کسی که سرمایه خود را در تولید هزینه می‌کند مالیات بدهد اما سپرده بانکی معاف از مالیات باشد. وی تصریح کرده بود، البته این استراتژی به معنی گرفتن مالیات از سپرده‌ های اندک اقشاری چون بازنشستگان نیست، بلکه هدف سپرده‌های کلان است که از پرداخت مالیات فرار می کنند.

براساس اخبار منتشر شده از سازمان امور مالیاتی تا کنون به نظر می‌رسید که این سازمان تنها به بررسی تراکنش‌های مالی مشکوک دسترسی داشته و از سپرده ‌های بانکی مالیاتی اخذ نشده است. اما صحبت‌های جدید محسن رضایی این تصور را ایجاد کرده است که سازمان امور مالیاتی به حساب‌ های بانکی نیز سرکشی کرده و با رصد سپرده‌های بالای ۲۰ میلیارد تومان، از این مسیر به در آمد های تازه‌ای برای اخذ مالیات رسیده است.

پاسخ دادن