انفعال اتاق‌های بازرگانی در تحریم

تحریم- انفعال
اقتصادبرتر

اتاق‌های بازرگانی که موسساتی مستقل و خصوصی هستند، بر اساس قانون یکی از وظایفشان توسعه روابط اقتصادی در تمام بخش های صنعتی، بازرگانی، معدنی، کشاورزی و خدمات و تشویق مبادلات و سرمایه گذاری‌های دو جانبه بین فعالان ایران و سایر کشور‌های جهان است.

تهران – اقتصاد برتر – ۱ اسفند ۹۷

اعضای اتاق‌های بازرگانی می‌توانند این وظیفه را به شکل‌های مختلف از جمله برنامه ریزی سفر‌های طرفینی، برگزاری نشست‌های دو و چند جانبه، برگزاری همایش‌های مشترک، انتشارات و اقدامات مشابه انجام دهند.

با تشدید تحریم‌های آمریکا علیه ایران انتظار این بود که اتاق‌های بازرگانی تهران و استان‌ها و در راس آن اتاق بازرگانی ایران کانون مقابله با تحریم باشند و برنامه گسترده ای را برای ارتباط با اتاق‌های مشابه در سایر کشورهای جهان برنامه ریزی کنند و خصوصا ارتباطاتی را با اتاق‌های بازرگانی کشورهایی که آنها نیز مشابه ایران قربانی تحریم آمریکا هستند، برنامه ریزی کنند اما برخلاف انتظار اتاق‌های بازرگانی متاسفانه نه تنها اقدام موثری برای خنثی کردن آثار تحریم‌ها انجام ندادند بلکه اتاق ایران حتی با اتاق کشورهای دوست و متحد ایران به استثناء چند کشور خاص ارتباطات موثری برقرار نکردند.

در شرایطی که مردم ایران به شدت تحت فشار خارجی بودند و انتظار داشتند اتاق‌های بازرگانی بخشی از مشکلات تحریم را به دوش بکشند، فعالیت اتاق‌های بازرگانی در اوج تحریم شبیه فعالیت در زمان صلح و آرامش بود و گویی فعالان اتاق‌های بازرگانی مقابله با تحریم و کاهش فشار خارجی را ماموریت خود نمی‌دانند و با این پدیده منفعل و خنثی برخورد کرده اند.

اتاق بازرگانی ایران به‌عنوان پارلمان بخش خصوصی و کانون رونق بخشی به اقتصاد و تجارت خصوصی در ایران در دوران تحریم می‌توانست نقش موثری در اقتصاد ایران داشته باشد و ثابت کند در اقتصاد بیمار و تحت فشار ایران نقش ناجی را دارد. در این یکی – دو سال متاسفانه اتاق‌های بازرگانی در ایران «فعالیت بازرگانی» را به جای توجه به «تولید و سرمایه گذاری» محور فعالیت خود قرار دادند آن هم در حد کاملا بسته و محدود به گونه ای که فعالیت آنان تاثیری در بهبود شرایط اقتصاد کشور نداشت.

در برخی موارد نیز کارت‌های بازرگانی صادره از سوی اتاق برای افراد فاقد صلاحیت باعث سوء استفاده فرصت طلبان از موقعیت اتاق‌های بازرگانی شد که در نظم اقتصادی کشور اختلال ایجاد کرد و پای دادستان تهران را به میان کشید که منجر به تذکر قوه قضائیه به مسئولان اتاق‌های بازرگانی شد. بیشترین فعالیتی که در دوره اخیر در اتاق بازرگانی اتفاق افتاد جلسات مشترک اتاق‌ها با برخی از اعضای دولت و مسئولان اقتصادی کشور بود که عملا دستاورد موثری برای کاهش فشار مردم نداشت و اتاق غالبا به انتقاد از سیاست‌های دولت بسنده کرد.

این کار را بسیاری از صاحبنظران اقتصادی و رسانه‌ها نیز می‌توانستند انجام دهند که بعضا نیز انتقاد‌هایی را به دولت داشته و دارند و نیازی به فعالیت اتاق نبود. انفعال اتاق بازرگانی ایران و استان‌ها در شرایطی است که اتاق‌های بازرگانی در سایر کشورهای جهان محور اقتصاد و تجارت و سرمایه گذاری هستند و نقش بسزایی در توسعه اقتصاد، صنعت و کشاورزی ایفا می‌کنند و معمولا دولت‌ها در امور اقتصادی و تجارت در حاشیه فعالیت‌های اتاق‌های بازرگانی فعال در خارج قرار می‌گیرند.

در بخش حاکمیتی ایران نیز برخلاف کشورهای پیشرفته ظاهرا این اصل پذیرفته شده است که اتاق‌های بازرگانی تماشاچی مشکلات اقتصاد باشند و به انتشار بیانیه و اعلامیه برای بیان مشکلات و بعضا ارائه راهکار به دولت بسنده کنند و در گوشه اقتصاد قرار بگیرند! از آنجا که بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اقتصاد کشور بر اساس سه رکن بخش خصوصی، دولتی و تعاونی اداره می‌شود، در آستانه انتخابات اتاق‌های بازرگانی در سراسر کشور و براساس تجارب سالیان گذشته اداره امور اقتصاد کشور نشان می‌دهد، حاکمیت بایستی به فکر فعال کردن دو بخش اقتصاد خصوصی و تعاونی باشد تا در شرایط تحریم که امکانات دولت محدود می‌شود دو بخش خصوصی و تعاونی خلأ‌های دولت را پر کنند و اجازه ندهند فشارهای خارجی اینگونه اقتصاد کشور را متلاطم کند.

این مهم در شرایطی میسر خواهد بود که اعضای منتخب اتاق‌های بازرگانی افرادی متخصص، دلسوز و متعهد به مقابله با تحریم خارجی باشند و مقابله با تحریم‌ها را وظیفه اصلی خود بدانند، نه اینکه در شرایط تحریم نه تنها خودشان اقدام موثری انجام ندهند بلکه دائم انتقاداتی را هم متوجه بخش فعال دولتی ‌کنند.

*فاطمه سعادتی

پاسخ دادن