بازی بانکی چین با ایران

صنعتگران و مصرف‌کنندگان ایرانی در حالی با سونامی کالاهای چینی از سنگ قبر گرفته تا خودرو روبرو هستند که به نظر می‌رسد چشم‌بادامی‌ها برای ما خواب‌های تازه ای دیده‌اند.

تهران – اقتصاد برتر – ۲۰ دی ۹۶

بازی جدید چینی‌ها با اقتصاد ترک خورده ایران از نوع بانکی است!

اگرچه چندی پیش چین، حساب دانشجویان ایرانی را مسدود کرده بود؛ اکنون بانک‌های این کشور در تازه‌ترین اقدام حساب شرکت‏های فعال ایرانی با سابقه بالا در شهرهای مختلف این کشور را بسته‏اند.

ساز ناکوک چینی‌ها برای ایران چند ماهی هست که نواخته می‌شود؛ چینی‌ها در تجارت با ایران، دیگر آن چشم‌بادامی‌های سابق نیستند که حاضر باشند همه کار کنند تا بازار ایران را به دست بگیرند و با ایرانی‌ها مراوده داشته باشند. اکنون آنها روش‌های متنوعی را برای کاهش تجارت خود با ایران به دست گرفته و اتفاقا، شاهرگ مبادلات تجاری یعنی روابط بانکی را نشانه گرفته‌اند.

این اولین باری نیست که چین، حساب ایرانی‌ها را در این کشور مسدود می‌کند و البته هر بار هم بهانه‌ای جدید برای آن می‌آورد. در گذشته که چینی‌ها حساب دانشجویان ایرانی و برخی تجار را مسدود کرده بودند؛ دلیل اصلی‌شان اجرای برخی قوانین و مقررات مبارزه با پولشویی بود و اکنون بار دیگر در اقدامی جداگانه، به تازگی حساب شرکت‏های ایرانی فعال در این کشور با سوابق بالا را مسدود کرده است.

اکنون برخی تجار با دریافت اخطارهایی از سوی برخی بانک‏های چینی مواجه شده‌اند که مسدود کردن حساب‏ها را خبر می‌دهد و البته از تغییراتی در سیاست این کشور در مقابل ایران حرف می‌زنند که شاید آینده درخشانی را پیش روی تجارت خارجی دو کشور قرار ندهد.

بسته شدن حساب بازرگانان

«پدرام سلطانی»، نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران در این رابطه می‌گوید: حساب‏های شرکت‏های ایرانی ثبت شده در چین یک به یک در بانک‏های چینی در حال بسته شدن است و موضوع، تنها منحصر به دانشجویان و اشخاص حقیقی ایرانی نیست.

وی می‌افزاید: حتی شرکت‏هایی که از ١۵-١٠ سال پیش در چین ثبت شده‌اند، مشمول این رفتار جدید بانک‏های چینی شده‏اند. تجار ایرانی به کارمندان چینی خود متوسل شده‏اند و شرکت‏های جدیدی به نام آنان تأسیس می‏کنند و به امید امانتداری آنها دارایی خود را به نامشان می‏زنند.

به گفته سلطانی، دولت چین سرمایه گذاری شرکت‏های چینی در ایران را تقریباٌ ممنوع کرده و به سختی مجوز سرمایه گذاری خارجی در ایران را صادر می‌کند؛ ضمن اینکه مشتریان چینی اشاره به سخت‌تر شدن کار با ایران داشته و می‌گویند که بسیاری از شرکت‏های چینی ترجیح می‏دهند خرید خود را در شرایط برابر از ایران نداشته باشند؛ زیرا پرداخت بسیار مشکل است و باید اسناد تجاری را تغییر دهند وبه نام کشور دیگری بزنند تا امکان پرداخت پول از بانک‏هایشان فراهم شود.

البته پیش از این، مشکلاتی هم از سوی چین برای برخی صادرکنندگان ایرانی به خصوص در حوزه صادرات پتروشیمی بروز کرده بود که بر این اساس، بسیاری از مقامات بانک مرکزی ایران از جمله «ولی‌الله سیف» به این کشور سفر کرده بود تا بتواند مشکلات بانکی را برطرف سازد؛ اما گویا این مشکلات به صورت مقطعی و با رایزنی‌ها و چک و چانه بسیار برطرف شد و اکنون دوباره، همه چیز به سر جای اول بازگشته است؛ به خصوص اینکه این بار شرکت‏های بزرگ ایرانی در این کشور هدف قرار گرفته‌اند و مشخص نیست که چه سرنوشتی در انتظار حساب‏های ایرانی‌های مشغول به فعالیت در چین خواهد بود.

محرومیت مسافران ایرانی از یوآن

«مجیدرضا حریری»، نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین نیز در گفت وگویی اعلام کرده که «بانک کونلون» چین از جمله بانک‏هایی است که روابط تجاری با ایران دارد و سه بانک «توسعه»، «اگزیم بانک» چین و «سیتیک» از سال ۲۰۱۷ برای فاینانس پروژه‌ها با ایران کار می‌کنند؛ این در حالی است که با «کونلون بانک» فقط با ارز مبادله‌ای می‌توان کار کرد که ارز حاصل از فروش نفت است و برای ارز آزاد هنوز باید با صرافی‌ها کار کرد.

وی می‌افزاید: بانک‌های چینی در سال ۲۰۱۷ برای تجار ایرانی، ایرانیان دارای شرکت در چین و  دانشجویان و ساکنان ایرانی در چین محدودیت‌های بسیار زیادی ایجاد کرده‌اند که این محدودیت‌ها براساس همان بخشنامه«FATF»است که ایران را با ریسک بالا شناخته‌اند؛ حتی مواردی مشاهده شده که مسافران ایران در چین برای تبدیل پولشان به یوان مراجعه کرده‌اند و بانک‌ها برای آنها این کار را انجام نداده‌اند.

حریری با بیان اینکه این موارد به سفارت، بانک مرکزی و وزارت امور اقتصاد و دارایی اطلاع داده شده است، گفت: آنها در پاسخ به ما اعلام کرده‌اند که موضوع پیگیری و رفع شده اما ارسال بخشنامه‌ به بانک‌ها زمان‌بر است؛ البته این محدودیت‌ها از اردیبهشت ماه سال جاری بیشتر شده و بانک مرکزی اعلام کرده تا بخشنامه به همه بانک‌ها ابلاغ شود، زمان لازم است.

وی در مورد وضعیت تجارت ایران و چین گفت: براساس آمار گمرک چین در ۱۱ ماهه ابتدای سال ۲۰۱۷ میزان تجارت دو کشور ۳۳ میلیارد و ۶۰۰ میلیون دلار بوده است که این رقم نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۱۶ از نظر ارزشی ۴/۲۰ درصد و از نظر وزنی ۳/۷ درصد افزایش یافته است.صادرات ایران به چین با احتساب نفت در ۱۱ ماهه اول سال ۲۰۱۷ رقم ۱۷ میلیارد دلار بوده که نسبت به مدت مشابه ۸/۲۸ درصد رشد داشته است.صادرات چین به ایران در مدت مذکور ۱۶ میلیارد و ۶۰۰ میلیون دلار بوده که نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۱۶،معادل ۷/۱۳درصد رشد داشته است.براین اساس تراز تجاری دو کشور ۹۰۰ میلیون مثبت به نفع ایران با احتساب نفت بوده است.

وی می گوید: ارزش صادرات غیرنفتی  ایران به چین در ۱۱ ماهه ابتدای سال ۲۰۱۷ رقم ۶ میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلار بوده که ۱/۲۷ درصد نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۱۶ رشد داشته است.بنابراین ۱۰ میلیارد و ۸۰۰ میلیون دلار نفت به چین فروخته شده که این رقم در ۱۱ ماهه ابتدای سال ۲۰۱۷ نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۱۶، ۵/۲۸درصد رشد داشته است.

بانک های بزرگ با ما راه نمی‌آیند

«ابراهیم شیبانی »،رئیس کل اسبق بانک مرکزی معتقد است بسیاری از مشکلات تعاملی بانکی با بخش خارجی بیش از آن که ریشه در قوانین داشته باشد به دشمنی ها با ایران باز می گردد.

او می گوید به هر صورت باید در نظر داشت که بانک های بزرگ با ما راه نخواهند آمد و این شامل همکاری های دو جانبه و همکاری با بانک های کوچک حتی کشوری مانند چین هم می شود و ما باید گلیم خودمان را طوری از آب بکشیم.

او که اکنون ریاست کمیسیون اقتصادی شورای راهبردی روابط خارجی را به عهده دارد، گفت: به هر صورت باید در نظر داشت که بانک های بزرگ با ما راه نخواهند آمد و این شامل همکاری های دو جانبه و همکاری با بانک های کوچک حتی کشوری مانند چین هم می شود و ما باید گلیم خودمان را طوری از آب بکشیم.

وی خاطرنشان کرد:این خیال واهی است که تصور کنیم مثلا با یک مذاکره می توانیم حتی بانک های چینی را هم با خود همراه کنیم چون چین نزدیک به ۴۵۰ تا ۵۰۰ میلیارد دلار به آمریکا صادرات دارد، در حالی که میزان مبادلاتش با ما ۱۵ میلیارد دلار است.

شیبانی با اشاره به تلاش های وزارت امور خارجه و بانک مرکزی برای پیشبرد امور اظهار داشت:آقای دکتر «ظریف »در این خصوص زحمت می کشد، هر موقع هم ما ایشان را می بینیم اینقدر خسته است که دل ما به حالش می سوزد و همراه با ایشان آقایان دیگر هم زحمت می کشند، بانک مرکزی هم دارد کار خود را واقعا انجام می دهد و آنها وسط گل آتش نشسته اند و دارند زحمت می کشند.

در FATF از خط قرمزها عبور نمی کنیم

رئیس کمیسیون اقتصادی شورای راهبردی روابط خارجی در خصوص نحوه تعامل ایران با گروه ویژه اقدام مالی (FATF) گفت: کلیاتی را که می توانیم شفاف سازی می کنیم ولی قسمت هایی را که به اصطلاح ما می گوییم خط قرمز است از آن عبور نمی کنیم و البته آنها هم عبور نمی کنند.

شیبانی در در پاسخ به سوالی درباره گروه ویژه اقدام مالی( FATF ) و اینکه چرا ایران تاکنون عضو این نهاد نشده است، گفت:در واقع FATF نه یک سازمان بین المللی بلکه بین دولی در بین هفت کشور بود که قراردادی بین خود تنظیم و توصیه هایی به نام چهل توصیه به دنیا ارائه کردند که اجباری هم نیست.

وی با بیان اینکه اصلا ما قرار نبود عضو این نهاد شویم و ما جزو G7 نبودیم افزود: سازمان مزبور یک سازمان بین المللی مثل بانک جهانی یا سازمان ملل متحد نبود که ما به آن بپیوندیم.

رئیس کل اسبق بانک مرکزی ادامه داد: بعد از حادثه ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ کشورهای عضو گروه هفت بندهایی را در ارتباط با تروریسم به توصیه های قبلی خود اضافه و آن را تقویت کردند که باز هم مشابه توصیه های قبلی و درباره مسائل کلی بین کشورها بود و به ما ارتباط چندانی پیدا نمی کرد.

وی با بیان اینکه فقط ۳۶ کشور در گروه ویژه اقدام مالی عضویت دارند اظهارداشت:با توجه به اهمیت توصیه های این سازمان و عمل به آنها از سوی برخی کشورهای قوی و قدرتمند تاکنون ۱۸۰ کشور توصیه های آن را قبول کرده اند و همین امر یک حالت روانی و رعب در بین دیگر کشورها غیر عضو ایجاد کرده است مبنی بر این که باید همه کشورها در آن حضور داشته باشند.

سفیر پیشین ایران در وین در بخش دیگر از سخنان خود به لیست سیاه ( FATF ) اشاره کرد و گفت:آمریکا از این ابزار برای پیشبرد اهداف و سیاست های خود استفاده می کند.

شیبانی خاطرنشان کرد:همه این سیاست ها و اقدامات علیه ما به خاطر این است که برای ما با آنها همگام و همراه نیستیم و می خواهیم مستقل باشیم که اینها انواع کارها را علیه ما انجام می دهند.

بررسی مانع تراشی بانک های چینی با حضور وزیر خارجه

رئیس اتاق بازرگانی تهران از برگزاری جلسه با وزیرامور خارجه در خصوص بسته شدن حساب ایران درچین خبرداد.

«مسعود خوانساری» در خصوص بسته شدن حساب شرکت های باسابقه ایرانی در اقدامی تازه از سوی بانک های چینی اظهار داشت: بانک های چینی علت اصلی انسداد حساب های شرکت ها و تجار ایرانی را اجرای قواعد مرتبط با پولشویی و تأمین مالی تروریست عنوان می کنند که در این رابطه پیگیری ها در حال انجام است.

وی در خصوص تغییر جهت چینی ها مبنی بر کنار گذاشتن ایرانی ها از پروژه جاده ابریشم  خاطرنشان کرد: ایران باید دیپلماسی فعال تری در این زمینه داشته باشد.

*اقتصاد برتر

پاسخ دادن