بانکرینگ به زبان ساده

اقتصادبرتر

بانکرینگ (Bunkering) اصطلاحی است که برای عملیات سوخت­رسانی به کشتی­ها و سایر شناورها در دریا بکار می­رود.

تهران – اقتصادبرتر – ۲۹ بهمن ۹۷

به گزارش #اقتصادبرتر، بانکرینگ به مثابه پمپ بنزین دریائی برای خرده­فروشی فرآورده­های سنگین پالایشی (از جمله نفت­کوره ونفت­گاز) جهت تامین سوخت کشتی­ها می باشد. امروزه فعالیت بانکرینگ به یک صنعت تبدیل شده است زیرا مجموعه­ای ازعملیات نفتی (ذخیره­سازی مواد، انتقال و بارگیری درخشکی) و عملیات دریائی (حمل موادنفتی، تحویل به کشتی­های عبوری) و در کنار آن ارائه خدمات جانبی گسترده دیگری به کشتی­ها را در بر می­گیرد که جملگی آنها موجبات رونق و شکوفایی بنادر یک کشور را ازجهات مختلف فراهم می آورد.

نوع سوخت مورد استفاده در صنعت بانکرینگ

سوخت مصرفی کشتیها را عمدتا نفت­کوره و بخش کمی نفت­گاز تشکیل داده که توسط پالایشگاه­ تولید می شود و برحسب کیفی ، انواع آن به شرح زیر می باشد:

Intermediate Fuel Oil (IFO 380 )
Intermediate Fuel Oil ( IFO 180 )
Marine Gas Oil (MGO)
Marine Diesel Oil (MDO)
بازار خدمات جانبی صنعت بانکرینگ

سوخت رسانی دریایی، ظرفیت بسیار خوبی در اختیار دیگر فعالان اقتصادی جهت بهره گیری از فرصت ارائه خدمات جانبی به کشتیهای پهلو گرفته در بنادر سوخت رسان فراهم می نماید.

حجم بازار خدمات جانبی صنعت بانکرینگ منطقه حدود ۱۵درصد بازار بانکرینگ را دربرگرفته و شامل موارد ذیل می باشد:

تامین آذوقه
تامین آب آشامیدنی
خدمات تعویض خدمه کشتی
خدمات پشتیبانی فنی
خدمات بازرسی فنی کشتی ها
تهیه قطعات یدکی موردنیازکشتی ها
خدمات پزشکی: هرکشتی باتوجه به کلاس خود ، نیازهای پزشکی متقاوتی دارد.
تامین روغن وروان کننده های موتورکشتی ها
وسائل ایمنی خدمه کشتی
جمع آوری پسماندها و زباله های کشتی ها
هاب های بانکرینگ در جهان

از بین ۲۰۰ بندر دنیا که قابلیت سوخت رسانی دریایی را دارا می باشند، چهار بندر مهم فعال در عملیات بانکرینگ در دنیا که از حجم توزیع بالائی برخوردارند بشرح ذیل می باشند:

سنگاپور
فجیره
هوستون
رتردام

منطقه فجیره، یکی از بنادر شیخ نشین امارات متحده عربی، فعالیت خود را در بخش بانکرینگ از سال ۱۹۹۷ شروع نموده و دومین پایانه سوخت رسانی جهان می باشد که رشد چشمگیر خود را مرهون استفاده از فرصت پیش آمده در طول جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، سرمایه گذاری دولت متبوعه در احداث زیر ساخت ها و تشویق، تسهیل و زمینه سازی مشارکت بخش خصوصی می داند. از جمله زیرساخت ها و اقدامات تأثیر گذار در بندر فجیره، ایجاد مخازن ذخیره سازی، اسکله های جدید برای شناورهای ۱۷۵۰۰۰، ۱۱۰۰۰۰ و ۶۰۰۰۰ DWT و استقرار Loading Arms در ترمینال های نفتی با ظرفیت ۱/۵۸ میلیون مترمکعب می باشد. فجیره با بکارگیری زیربناهای مناسب تجاری و استفاده از ابزارهای جهانی در صنعت بانکرینگ و معافیت هایی که از سوی دولت قائل شده اند، توانسته اند این صنعت را به یکی از ارکان مهم اقتصادی امارت تبدیل نمایند.

الزام قانونی صنعت بانکرینگ

بند ب ماده ۴۸ لایحه برنامه ششم توسعه

دولت مکلف است به منظور افزایش خدمات سوخت رسانی به کشتی ها (بانکرینگ) و خدمات جانبی آن در خلیج فارس و دریای عمان ضمن انجام حمایت های لازم از بخش غیردولتی در خرید شناور مخصوص، قیمت گذاری فرآورده، شرایط، تسهیلات، مشوق ها و صدور مجوزهای مورد نیاز برای توسعه صنعت سوخت رسانی به کشتی ها را بنحوی انجام دهد که ضمن رشد حداقل ۳۰% سالانه، سهم کشور از بازار سوخت رسانی به کشتی ها در منطقه خلیج فارس و دریای عمان در پایان برنامه حداقل به ۵۰% برسد.

مزیت های اقتصادی و سیاسی بانکرینگ

اشتغال زایی
رونق اقتصادی بنادر ایران
تقویت امینت ملی
کاهش زمینه های قاچاق سوخت
تثبیت منطقه شمال خلیج فارس بعنوان منطقه امن برای سوخت رسانی به کشتی های ترددی
پتانسیل های کشور در صنعت بانکرینگ

۱۸۰۰ کیلومتر مرز آبی شمال خلیج فارس
ظرفیت بالای تولید نفت کوره در کشور
فاصله بسیار نزدیک بخشی از بنادر و جزایر ایران با آبراه های بین المللی بویژه جنوب جزیزه قشم
تولید ۱۲/۵ میلیون تن نفت کوره مازاد بر نیازهای داخلی
کیفیت بسیار خوب نفت کوره تولیدی ایران
بهترین عمق برای لنگر انداختن کشتی ها
امکان سوآپ نفت کوره کشورهای آسیای میانه
وجود بازار داخلی مناسب و رو به توسعه
وضعیت اشتغال و امنیت در مرزها و جزایر ایرانی

مشکلات صنعت بانکرینگ در ایران

رییس هیئت مدیره انجمن بانکرینگ ایران با تاکید بر این‌که برای توسعه بانکرینگ نه رانت می‌خواهیم و نه تخفیف از تعرفه‌های بالای بندری سوخت در کشور انتقاد کرد و گفت:‌ استقرار و امنیت عرضه سوخت مهم‌ترین عوامل توسعه صنعت بانکرینگ است.

در سال‌های اخیر به دلیل اعمال تحریم‌ها امارات از شرایط حداکثر استفاده را کرده به طوریکه کشتی‌ها برای سوخت‌گیری و خدمات‌ جانبی به ابهای ایران مراجعه نمی‌کنند، تصریح کرد: بر خلاف اماراتی‌هاف تامین زیرساخت‌ها برای بانکرینگ شرایط بسیار متفاوتی را دارد، در یک نمونه در همین فجیره زمین صاف، آماده و کوبیده شده را با هزینه بسیار پایین به سرمایه‌گذاران به صورت ۲۵ ساله BOT اجاره می‌دهند، اما در کشورمان زمین را به‌صورت تپه تحویل می‌دهند.

کشور امارات درحالی بازاری انحصاری در بانکرینگ دارد که بخش قابل توجهی از مواد اولیه خود را به صورت خام از ایران خریداری می‌کند.

وی ادامه داد: از سوی دیگر تعرفه‌های بندری در کشور ۵ برابر تعرفه بندری کشورهای حاشیه خلیج‌فارس است، در این رابطه با مدیرعامل سازمان بنادر جلساتی را برگزار و نظر مساعد این مجموعه را برای بانگری دریافت حداقل تعرفه‌ها جهت تسهیل بانکرینگ اخذ کرده‌ایم.

رییس هیئت مدیره انجمن بانکرینگ ایران با انتقاد از اظهارات برخی مبنی بر این‌که برای توسعه بانکرینگ لازم است سوخت تخفیف‌دار دریافت کنند، گفت:‌ در صنعت بانکرینگ نه به دنبال رانت هستیم نه تخفیف. تنها موردی که می‌خواهیم این است که سوخت را با نرخ صادراتی به شرکت‌های بانکرینگ ایرانی تحویل دهند.

کشکولی افزود: استقرار و امنیت عرضه سوخت در صنعت بانکرینگ بسیار مهم است، نباید چند ماه سوخت در اختیار شرکت‌های بانکرینگ قرار گیرد اما بعد تحویل دهی سوخت قطع شود.

پاسخ دادن