بهبود اقتصاد، ناجی آسیب های اجتماعی

اقتصاد برتر

فاصله طبقاتی و درآمد های ناهمسان و گاه بسیار نامتوازن منجر به تنزل طبقاتی، طبقه متوسط و فرودست شده و فشارهای اقتصادی ناشی از تورم، بیکاری و فقر به کاتالیزورهای شکاف اجتماعی انجامیده است.

تهران – اقتصاد برتر – ۲۳ مرداد ۹۸

به گزارش #اقتصادبرتر به نقل از ایرنا، بر این اساس تقویت اقتصاد ملی مانعی در برابر شکاف های طبقاتی و نابرابری اجتماعی است. جامعه شناسان با دیدگاه های مختلف به بررسی موضوع شکاف طبقاتی پرداخته اند. «تالکوت پارسونز» با دیدگاه محافظه کارانه، اهمیت کارکردی نا برابری و در نتیجه قشربندی اجتماعی را بیان کرده است.

«آنتونی گیدنز» از زاویه رویکردی رادیکال نشان داده که چگونه تضادهای موجود در جوامع نوین، باعث جدایی هر چه بیشتر طبقات اجتماعی از یکدیگر شده است. «رالف دارندورف» با یک دیدگاه ترکیبی سعی نموده نشان دهد که ضمن اجتناب ناپذیر بودن طبقات و قشربندی در جوامع نوین، به گونه ای می توان فاصله های طبقاتی را کاهش داد. با این حال آن چیزی که درون مایه متون این جامعه شناسان را شکل می دهد پذیرش نابرابری به انحاء مختلف در جوامع بشری است.

  • نابرابری اقتصادی در ایران

 ایران نیز با مساله نا برابری مواجه است. افزایش شکاف های اجتماعی و گسترش نابرابری طی سال های اخیر در کشورمان روندی افزایشی را نشان می دهد. بر اساس آمار در سال‌های اخیر ضریب جینی که ازجمله شاخص‌های اندازه‌گیری فاصله یا شکاف طبقاتی، با رشد بسیار چشمگیر از حدود ۰.۳۷ در سال ۹۰ به ۰.۴۱۳۲ در سال ۹۷ رسیده که این میزان در ۱۶ سال اخیر ( از سال ۸۲ به بعد) امری بیسابقه است.

همچنین بررسی‌های تطبیقی نشان می‌دهد ایران در شاخص ضریب جینی در سال‌های ۲۰۱۳ و ۲۰۱۴ در رتبه ۶۷ جهان قرار داشته که طی چهارسال اخیر با سقوط هفت‌پله‌ای، در سال ۲۰۱۸ به رتبه ۷۵ جهان تنزل پیدا کرده است. به‌عبارت دیگر، در حال حاضر وضعیت توزیع درآمدها در ۷۵ کشور نسبت به کشورمان بهتر و عادلانه‌تر صورت می‌گیرد.

  • شرایط سخت تامین معیشت

از طرفی دیگر نیز شرایط سخت تامین نیازهای ضروری و معیشتی تبدیل به مساله مهمی برای اقشار اجتماعی شده است. بر اساس آمار هزینه های زندگی بیشتر به سمت مواد غذایی و مسکن حرکت کرده است تا جایی که بررسی ‌ها نشان می‌دهد در چهار ماهه سال جاری به طور میانگین از مجموع هزینه ‌های پنج ‌میلیون و ۵۶ هزار تومانی خانوارهای شهری کشور، ۳۵.۴ درصد آن مربوط به مسکن و ۲۳.۵ درصد آن نیز مربوط به خوراکی‌ها و آشامیدنی‌هاست. به عبارت دیگر، در کل خانوارهای شهری کشور ۶۰ درصد هزینه‌ها مربوط به دو گروه مسکن و خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ ها است.

  • فشار بر قشر حقوق بگیر

به ویژه فشارهای اقتصادی بر قشر حقوق بگیر، شامل کارمندان و کارگران فزونی یافته است. در برهه ای طبقه متوسط بخش بزرگی از طبقه اجتماعی ایران را شکل می داد اما این طبقه به شدت ضعیف شده است. از آنجایی که طبقه متوسط در ایران حالت ژله ای دارد و به سمت دو طبقه «فرادست» و «فرودست» حرکت می کند. طی سال های گذشته طبقه متوسط به سمت طبقه فرودست حرکت کرده و بر این اساس در حال حاضر طبقه فرودست بزرگتر شده است. این امر شاهدی بر این مساله است که نوسانات اقتصادی زندگی را بر بخش بزرگی از مردم سخت کرده آنها را در مضایقه گذاشته است.

  • تاثیر سبک زندگی بر نابرابری

مساله تنها به شکاف های اجتماعی و طبقاتی محدود نمی شود بلکه سبک زندگی مبتنی بر تفاخر و تجمل گرایی از جانب بخش اندکی از جامعه نیز نمودی آشکار از نابرابری ها است. همچنین وجود تفاوت هایی همچون حقوق، فرصت‌ها و پاداش‌ها و امتیازاتی که برخی از افراد از آن برخوردارند نابرابری های اجتماعی را افزایش داده است. نکته مهم این است که نا برابری زمانی به وجود می آید که افراد و گروه‌ها یکدیگر را درجه بندی و سپس ارزیابی کنند. این رویه پیامد های ویرانگری بر پیکره جامعه وارد ساخته و آن را به سمت نوعی زوال می برد. به نظر می رسد رفع تبعیض و کاهش تضادهای طبقاتی مستلزم رفع زمینه های فشارهای اقتصادی همچون تورم، بیکاری و فقر است.

پاسخ دادن