تدابیر جدید برای مردمی شدن بورس

بورس مردمی
اقتصاد برتر


سالهاست که کارشناسان، بورس را بهترین گزینه از نظر منطق اقتصادی برای سرمایه‌گذاری بلند مدت معرفی می‌کنند اما از نظر بسیاری از مردم، تالار شیشیه‌ای جای حرفه‌ای هاست.اکنون این پرسش مطرح می‌شود که آیا بازار سرمایه، برنامه‌ای برای مردمی‌تر شدن دارد؟

تهران- اقتصاد برتر- ۲۳ دی ۹۷

به گزارش #اقتصادبرتر،رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار در این باره از ارائه دو طرح به دولت برای افزایش مشارکت مردم در بورس اوراق بهادار و اقتصاد ملی خبر داد.

شاپور محمدی در پاسخ به این پرسش که در حال حاضر کمتر از ۱۰ درصد جمعیت در بازار سرمایه حضور دارند و چه برنامه‌ای برای افزایش مشارکت مردم در بورس وجود دارد، گفت: برای مشارکت عموم مردم در بورس، لازم است، برای اینکه مردم دچار زیان ناشی از نوسان سهام نشوند، در صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشارکت کنند.

وی افزود: برای باقیمانده سهام دولت در شرکت‌های اصل ۴۴ قانون اساسی که واگذار نشده است، در قالب صندوق‌های قابل معامله بورسی ETF به صورت نقد و اقتصاد شامل ۶۰ درصد اقساط و ۴۰ درصد آورده نقدی مردم، سهام این شرکت‌ها در قالب صندوق به تمام خانوارهای ایرانی واگذار شود.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار افزود: سرمایه‌گذاری مردم در صندوق‌های قابل معامله با یک سقف معین و با تخفیف ۲۰ درصد قیمت تابلوی بازار و داشتن اختیار فروش از طرف دولت توسط خریداران یونیت‌ها و یا واحدهای صندوق قابل معامله طراحی شود و مردم می‌توانند این یونیت‌ها را خریداری کرده و دارنده سهام این صندوق‌ها شوند.

محمدی همچنین از ارائه پیشنهادی به دولت برای هدایت نقدینگی به سمت تولید و بورس، خبر داد و گفت: با این کار همچنین افزایش مشارکت مردم و ایجاد فرصت سرمایه‌گذاری و افزایش تعداد دارندگان کدهای معاملاتی دنبال می‌شود.

به اعتقاد وی، به این طریق می‌توان نقدینگی‌های ریز جامعه را جمع کرده که در کاهش تورم و کنترل سفته‌بازی در ارز و طلا نقش داشته باشد.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار تهران افزود: برای افزایش حضور مردم در بورس از طریق مصوبات ستاد هماهنگی اقتصادی و مصوبه دولت این امر قابل انجام است و تا سه سال مدیریت این شرکت‌های واگذار شده به مردم در اختیار دولت باشد و به خاطر شرایط اقتصادی، دارندگان یونیت‌های ممتاز این صندوق‌ها می‌توانند مجمع عمومی تشکیل دهند.

وی ادامه داد: طرحی برای افزایش حضور مردم در بازار به وزیر امور اقتصادی و دارایی پیشنهاد دادیم که اگر تصویب شود، این روش بعد از مصوبه ستاد هماهنگی دولت، راهکاری برای جذب مشارکت مردم در اقتصاد خواهد بود.

* طراحی اوراقی با بازدهی ریالی و ارزی

محمدی پیشنهاد دوم را برای مشارکت دادن مردم در بورس و اوراق بهادار، فروش اوراق هیبریدی یا ترکیبی در بازار سهام با بازده ریالی و ارزی ذکر کرد و گفت: معتقدیم برای پروژه‌هایی که بازده و فروش ارزی دارند، این راهکار قابل اجرایی است و دولت در محاسبه نرخ سود این اوراق با معیار (نرخ بهره بین بانکی لندن) لایبور + Xدرصد برای این اوراق طراحی کند و این معیار به تصویب جلسه سران سه قوه برسد که نرخ بازده این اوراق لایبور + ایکس چقدر باشد. اگر دولت دسترسی به بازار ارز دارد و با مصوبه سران سه قوه باشد، این طرح یعنی اوراق هیبریدی با بازده ارزی و ریالی قابل اجرا است و اگر دولت دسترسی به ارز نداشت، بازده ریالی این اوراق به صورت ۲ تا ۳ درصد بالاتر از نرخ سپرده بانکی به مردم پرداخت شود.

وی افزود: پروژه‌های تولیدی کشور با اوراق ارزی و ریالی ترکیبی قابلیت تأمین مالی دارد و در واقع این اوراق یک نوع اوراق مشارکت شامل صکوک اجاره، قرارداد جعاله، وکالت، اوراق منفعت و مشارکت به عنوان انواع ابزار مالی اسلامی قابل استفاده است.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار خاطرنشان کرد: این دو پیشنهاد برای مشارکت دادن مردم در بورس و اقتصاد ملی به وزارت اقتصاد ارائه شده که بستگی به این دارد، دولت آن را تصویب کند و اگر مردم از این اوراق و سهام استقبال کنند، می‌توانیم به همه مردم این یونیت‌های صندوق‌ها را ارائه کنیم و همه اینها بستگی به استقبال مردم دارد.

*مشوقی برای حرفه‌ای‌ها

مدیرعامل شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه نیز در این باره گفت: برای افراد حرفه‌ای و ریسک پذیر ابزار جدیدی معروف به «آتی سبد سهام» راه اندازی شده که مردم با یک پنجم پول خود می‌توانند از بازدهی کل مجموع سبد برخوردار شوند.

حسین فهیمی گفت: در حال حاضر بیش از ۸ میلیون از جمعیت کشور در شرکت‌های بورسی سهام دارند که با اضافه کردن واحدهای دارندگان واحدهای سرمایه گذاری صندوق‌های سرمایه گذاری می‌توان گفت حدود ۱۰ میلیون در بورس سهام دار هستند.

او افزود: البته این حجم مردم که در بورس سهام دارند قابل قبول نیست. برنامه‌های تدارک دیده شده در بورس و زیرساخت‌های موجود، ظرفیت پذیرش مردم را دارد. ساختار این بورس به گونه ای طراحی شده که حدود ۵۰ میلیون نفر از دارندگان سهام عدالت بتوانند در بورس سرمایه گذاری کنند.

فهیمی گفت: آگاهی دهی و اطلاع دادن به مردم از زیرساخت‌ها و ابزارها و نهادهای راه اندازی شده و موجود در بورس بسیار مهم است. در در مقایسه با کشورهای پیشرفته ما عقب هستیم بنابراین مردم می‌توانند با شرکت در بازار بورس به گردش نقدینگی در بازار و بالابردن امکان تامین مالی بنگاه‌ها را بیشتر می‌کنند.

مدیرعامل شرکت سپرده‌گذاری مرکزی اوراق بهادار و تسویه وجوه گفت: مشتری در بدو ورود به بازار سرمایه باید اول شناسایی شود. در کشور ما برای اولین بار برای این کار یک سامانه جامع اطلاعات مشتریان بنام «سجام» راه‌اندازی شد.در سجام مشتری می‌تواند نام نویسی کند و شناسایی شود تا بتواند به بازار بزرگ سرمایه وارد شود.نکته دیگر این است که مردم علاقمند به سرمایه گذاری دو دسته اند: یک دسته آموزش دانشگاهی برای تحلیل شرکت‌ها دارند عده ای دیگر غیر حرفه ای هستند که اطلاعاتی ندارند و از ورود به بازار سرمایه ترس دارند که برای این طیف از افراد توصیه می‌شود از خرید تک سهم خودداری کنند و بهتر است از طریق صندوق‌های سرمایه گذاری و ارتباط با افراد حرفه ای که دانش کافی این کار را دارند می‌توانند دارایی‌های خود را وارد بورس کنند.

*صندوق‌های سرمایه‌گذاری؛ دروازه ورود مردم به بورس

فهیمی در ادامه گفت: صندوق‌های سرمایه گذاری به‌عنوان ابزاری برای افرادی که اطلاعات کافی از بازار بورس ندارند طراحی شده است. بیش از ۲۵۰ صندوق در بازار سرمایه فعال هستند که ۱۵۰ میلیارد تومان دارایی جمع آوری کردند که تنها یکی از این صندوق‌ها ۳۰ هزار میلیارد تومان سرمایه در اختیار دارد، این صندوق کمتر از ۲۰ نفر نیرو دارد و موفق شده با جمع آوری این مقدار سرمایه بخشی را به سهام و بخشی را به سپرده در بانک‌ها نگهداری کند.

او گفت: مردم با مراجعه به شبکه کارگزاری حتی از طریق اینترنتی می‌توان در صندوق‌های سرمایه گذاری شرکت کنند. این صندوق‌ها ظرف ۵ سال ۵ برابر شده اند و مردم نباید نگران خرید و فروش باشند و به‌عنوان یک ابزار کارآمد با بستر قانونی و قابل اتکا برای مردم است.

او گفت: تصمیم بر این است که بخشی از دارایی‌های دولت که هنوز واگذار نشده اند در قالب یکی از صندوق‌ها سازماندهی شوند. در این راستا دولت یونیت‌های این صندوق‌ها را که شبیه شرکت‌های سهام است را به مردم واگذار می‌کند و قصد دولت این است که این سهام با تخفیف ۲۰ درصد زیر قیمت به مردم واگذار شود. پیش بینی می‌شود با توجه به عزم دولت این کار تا پایان سال عملی شود بنابراین یک امکان جدیدی است که در اختیار مردم قرار می‌گیرد.

فهیمی گفت: در کنار اقداماتی که برای افراد حرفه ای در نظر گرفته شده برای افراد حرفه ای و ریسک پذیر ابزار جدیدی معروف به «آتی سبد سهام» راه اندازی شده است که مردم با یک پنجم پول خود می‌تواند از بازدهی کل مجموع سبد برخوردار شوند.

*لزوم فرهنگ‌سازی

شهاب شمس کارشناس بورس هم درباره سهم مردم در بورس گفت: بخش زیادی نیاز به فرهنگ سازی دارد و اینکه مشوق‌هایی برای سرمایه گذاری لازم است.

او افزود: وقتی افراد را به سمت بازار سرمایه سوق می‌دهیم باید توجه شود که بازار سرمایه پیچیدگی‌های خود را دارد و نیاز به تخصص لازم در این کار دارد. بنابراین لازم است ابزارها و بستر مناسب فراهم شود تا افراد از طریق سبدها و صندوق‌ها به سمت بازار بورس هدایت شوند.راه دیگر استفاده از ابزارهای مدیریت ریسک است که به فرد این اختیار فروش را می‌دهد که می‌تواند سهم را به قیمت معینی به فروش برساند البته این هم نیاز به فرهنگ سازی دارد.

کارشناس بورس در ادامه گفت: طرح‌هایی که عنوان شده به دلیل تخفیف و مقررارت برای نقد و اقساطی شدن واگذاری بورس نشان دهنده این است که بورس محل خوبی برای جمع شدن سرمایه‌های مردم است.

پاسخ دادن