حال خراب اقتصاد جهان

حال خراب اقتصاد جهان
اقتصادبرتر

سرمایه گذاری ضعیف و کاهش مداوم نرخ رشد اقتصادی، تجارت جهانی در بسیاری از بازارهای نوظهور و اقتصادهای در حال توسعه را کاهش داده است.

تهران – اقتصادبرتر – ۲۱ خرداد ۹۸

چشم انداز دراز مدت در خصوص کسب و کارهای اقلیمی هشدار می دهد که اغلب به سوی سرمایه گذاری های غیرمجاز سوق پیدا می کنند. در بسیاری از کشورها، جمعیت جوان به سرعت در حال افزایش است و این امر نیازمند اتخاذ سیاست های توسعه ای است که بتواند محیط کسب و کار را بهبود بخشیده و جذب سرمایه گذاری های بیشتری را بدنبال داشته باشد.
بانک جهانی ،گزارش جدیدی از چشم انداز خود در باره رشد اقتصادی کشورهای در حال توسعه ارائه کرده است که از دشواری هایی که بر سرراه این کشورها برای افزایش رشد اقتصادشان دست و پنجه نرم می کنند ،رنج می برند و خطراتی که برای کشورهای در حال توسعه مسیرناهمواری را ایجاد می کند بیان کرده است. این سختی ها شامل کاهش مداوم در رشد جهانی، استرس بازار مالی و افزایش موانع تجاری است. از زمان بحران مالی ۲۰۰۸-۲۰۰۹، تجارت جهانی با کمترین سرعت رشد می کند و موانع تجاری در اقتصادهای بزرگ باعث افزایش هزینه ها و عدم اطمینان در مورد قوانین تجارت و زنجیره های عرضه می شود.

طبق پیش بینی بانک جهانی ، رشد اقتصاد جهانی در سال ۲۰۱۹ به میزان ۲.۶ درصد خواهد بود که با کاهش رشد مواجه است، این میزان پایین ترین مقدار رشد طی سه سال گذشته است و همچنین پیش بینی بانک جهانی نشان می دهد که اقتصاد جهان طی سالهای ۲۰۲۰-۲۰۲۱ تنها ۲.۷-۲.۸ درصد رشد خواهد داشت. رشد جهانی ضعیف، چالش سرمایه گذاری در بسیاری از بازارهای نوظهور و اقتصادهای در حال توسعه را به وجود می آورد که از سال ۲۰۱۲ به بعد رشد سرمایه گذاری در آن کشورها از متوسط زمان طولانی، عقب افتاده است. این کمبود سرمایه گذاری، چشم انداز رشد آینده را تضعیف می کند و مشکلاتی را در تامین نیازهای سرمایه گذاری گسترده در بخش آموزش، بهداشت، و حوزه های دیگرایجاد خواهد کرد.
مأموریت اصلی بانک جهانی، رفع فقر و ترویج رفاه مشترک است که در آن استانداردهای زندگی برای همه، و مخصوصا برای کسانی که در توزیع درآمد در سطح پایینی قرار دارند باید افزایش یابند. در گزارش جدید، اشاره شده است که کشورهای کم درآمد برای بهبود استانداردهای زندگی خود تلاش فراوانی می کنند اما با مشکلات عدیده ای نیز روبرو هستند. تعدادی از کشورهای کم درآمد بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۱۸ به به وضعیت درآمد متوسط دست یافتند، اما بسیاری از کشورهای کم درآمد امروز، فقیرتر، شکننده تر، و به علت محدودیت جغرافیایی وابستگی شدیدی به کشاورزی دارند. به منظورهمکاری با بانک جهانی، موثرترین رویکرد برای کشور خاصی که با این مشکلات دست و پنجه نرم می کند لازم است تا اقدامات موثری برای تعدیل منابع و انجام عملیات در این خطوط را انجام دهیم.

نمودار ، نشانگر افزایش بدهی دولت ها
اقتصادبرتر

*نمودار بالا نشانگر افزایش بدهی دولت ها از زمان افزایش بحران مالی جهانی است

برای رونق بازارهای نوظهور و اقتصادهای در حال توسعه نیازاست تا بازارهای بازافزایش یافته و قیمت ها آزاد شوند، لذا لازم است تا قوانین و مقررات بهبود یابند تا از مالکیت دارایی ها و سرمایه محافظت شود و به این ترتیب اجازه داده می شود تا رقابت ایجاد شده و توانایی بخش خصوصی برای رقابت آزادانه با شرکت های دولتی نیز افزایش می یابد.
تقریبا در همه موارد، هم تغییرات کلی و هم سیاست های خاص، گامی ضروری برای بهبود محیط کسب و کار و افزایش سرمایه گذاری و رشد هستند.
تامین مالی سرمایه گذاری صحیح نیز گامی ضروری برای رشد سریع و پایدار است. وام می تواند یک ابزار مفید باشد، البته اگر این وام شفاف باشد و به خوبی مدیریت شود می تواند بعنوان ابزار خوبی برای استفاده از یک سیاست رشد قابل اعتماد عمل نماید. اما در اغلب موارد این گونه نیست.
بانک جهانی سخت می کوشد تا دولتها را تشویق کند که بطور شفاف بکارگیری وام در امر سرمایه گذاری را اعلام نمایند، چرا که این امرمی تواند به عنوان بخش مهمی از ساخت یک فضای سرمایه گذاری مولد و قابل اعتماد بیشتر در دولتها و موسسات کمک نماید، شفافیت جامع مورد نیاز است تا بتوان بطور موثری از وام استفاده کرد، اما به دلیل پیچیدگی اشکال مختلف وام و ابزار معادل آن، کاری دشواراست. در بسیاری از بازارهای نوظهور و اقتصادهای در حال توسعه، پس از آنکه سیاستمداران درآمد حاصله از وام را صرف کرده اند ، مردم با تعهدات صریح و ضمنی وام، مجبور هستند که شرایط وثیقه بیش ازحد را بپذیرند، و منابع کلیدی ملی به آن متصل است، بازپرداخت های تضمین شده توسط دولت در پروژه های سرمایه گذاری خصوصی، تعهدات بی شماری از شرکت های دولتی و تامین و تعهدات بازپرداختی که باید انجام شود.

معمولا بر سر به دست آوردن شفافیت وام نزاع وجود دارد، زیرا انگیزه بسیاری از افراد برای بکارگیری آن باعث می شود تا علیه این شفافیت دست بکار شوند. نه تنها وام گیرندگان اغلب مانع شفافیت نوع سرمایه گذاری می شوند بلکه وام دهندگان و واسطه ها ترجیح می دهند که نظارت کمتری روی قراردادهای سرمایه گذاری آنان وجود داشته باشد و دوست ندارند زیر ذره بین سایرین باشند. گسترش چنین مشکلاتی باعث می شود که مقاومتی برای داشتن شفافیت سرمایه گذاری وجود نداشته باشد و به کمترین حد برسد.
گزارش های سریع، جامع و قابل دسترس وام دریافتی و اینکه در چه راهی سرمایه گذاری خواهد شد باید در اختیار عموم قرارگیرد و این امر باعث ایجاد اعتماد و دعوت از سرمایه گذاری بیشتر خواهد بود. یک نقطه شروع خوب، شفافیت کامل وام های شرکت های دولتی است. چارچوب های سازمانی برای سیاست های مالی صحیح مانند وام ها و برنامه های تأیید بودجه می تواند توانایی دولت های موقت را برای صرف پروژه های ویژه محدود کند و از حیف و میل این بودجه ها توسط مدیران فاسد جلوگیری بعمل آورد تا اولویت های مناسبی برای صرفه هزینه ها انتخاب کنند. فرآیندهای حاکمیت قوی تر، از جمله نظارت موثر و تعادل در روند سیاسی و تلاش های ضد فساد، می توانند رهبران را از استفاده از وام ها در جهت منافع شخصی منع کرده و کمک کند تا آنان این بودجه را صرف رفاه مشترک مردم نمایند.

یکی از اهداف کلیدی بانک جهانی این است که به کشورها کمک نماید تا مسیری روشن برای دستیابی به پیشرفت های توسعه ای مناسب از جمله افزایش قابل توجه سرمایه گذاری در جهت مصارف خوب اختصاص داده شود. با توجه به ضعف در رشد جهانی، سرمایه گذاری و تجارت، نیازمند توجه ویژه و ضروری است.

*اکرم صدیقی.سردبیر سایت

پاسخ دادن