خداحافظی با مالیات ارزش افزوده

اگرچه در فهرست بلندبالای موانع تولید عوامل مختلفی از نوسانات ارزی گرفته تا نبود نقدینگی وجود دارد اما به گفته وزیر صنعت، معدن و تجارت مالیات بر ارزش افزوده اکنون چالش اصلی تولیدکنندگان ایرانی است. مشکلی که البته خانه ملت نوید رفع آن را داده است.

تهران – اقتصاد برتر-۲۶فروردین ۹۶

«محمد شریعتمداری» سکان دار وزارت صنعت با اشاره به اینکه مالیات بر ارزش افزوده یکی از مشکلات تولیدکنندگان است، گفت: یکی از تقاضاهای فعالان عرصه تولید‌، اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده است که بر این اساس باید دریافت مالیات از زنجیره‌ها رها شود و تنها از مصرف‌کننده نهایی مالیات اخذ شود.

وی اظهار داشت: تولیدکنندگان درباره اصل مالیات نیز با توجه به شرایط اقتصادی و تولیدی مشکلاتی دارند که بر این اساس شناسایی مودیان مالیاتی جدید نیز باید در اولویت قرار گیرد. این اظهارات شریعتمداری برگرفته از دغدغه‏های فعالان اقتصادی است که معتقدند مالیات ارزش افزوده قدرت رقابت را از آنها گرفته است.

گله بخش خصوصی

«شاهرخ ظهیری»، مشاور رئیس اتاق بازرگانی تهران با بیان اینکه همه‌ کشورهای پیشرفته از محل مالیات، هزینه‌های خود را تامین می‌کنند، تصریح کرد: صنعتگران هر ساله اظهارنامه‌های مالیاتی خود را ارائه می‌کنند و مالیات می‌پردازند. افزون بر این باید نوع دیگری از مالیات تحت عنوان مالیات بر ارزش افزوده را نیز بپردازند. در حالی که این نوع مالیات مربوط به بخش مصرف است. بنابراین در اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده در وهله اول باید مشخص شود، چه کسی این نوع مالیات را باید بپردازد.

 ظهیری ادامه داد: بیش از صنایع دیگر، صنعت غذا از ناحیه نوع اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده دچار آسیب شده است؛ فعالان این صنعت، با وجود آنکه در وصول مطالبات‌شان دچار چالش هستند، باید مالیات بر مصرف را هم پرداخت کنند.

«پیمان دارابیان»، مدیر امور مالیاتی اتاق تهران نیز با اشاره به اینکه بخش خصوصی مطالعات بسیاری

را در مورد مالیات بر ارزش افزوده به انجام رسانده است، اظهارداشت: نظام مالیات بر ارزش افزوده نوعی نظام مالیات بر مصرف است؛ اما یکی از تفاوت‌های آن با مالیات بر مصرف این است که مالیات برارزش افزوده، در زنجیره‌ تولید و توزیع، از همان ابتدا، وصول و تهاتر می‌شود و در نهایت باید به مصرف‌کننده‌ نهایی انتقال پیدا کند. اما نحوه اجرای مالیات بر ارزش افزوده در ایران به نحوی پیش رفت که درعمل چنین رویه‌ای اعمال نشده و در بسیاری مواقع، بخشی از این زنجیره، خسارت عدم شفافیت را پرداخته است.

دارابیان افزود: یکی از اهدافی که سازمان‌های امور مالیاتی در ایران و جهان با اجرای مالیات بر ارزش افزوده دنبال می‌کنند، رصد شفافیت از مرحله تولید تا توزیع است. هدف دیگر، کسب درآمد بوده و سومین هدف نیز کنترل مصرف است.

مدیر مالیاتی اتاق تهران در ادامه با اشاره به اینکه فرار مالیاتی عده‌ای، فشار مالیاتی را روی کسانی که به صورت شفاف فعالیت می‌کنند، مضاعف کرده، افزود: اگر پایه‌های مالیاتی افزایش پیدا کند، از فشار مالیاتی فعالان شفاف اقتصادی کاسته خواهد شد. اما تمام بار شفاف‌سازی را نباید به بخش خصوصی منتقل کرد. در گذشته اگر، فردی از ارائه اطلاعات اقتصادی خود امتناع می‌کرد، این امکان وجود داشت که گزارشی مبنی بر امتناع آن از ارائه‌ اطلاعات تنظیم شود. اکنون این امکان سلب شده است.

همچنین به اعتقاد «احمدرضا رعنایی»، عضو انجمن تخصصی صنایع همگن، یکی از ایرادات مالیات بر ارزش افزوده این است که تولیدکننده وجه‌‌المصالحه‌ وصول مالیات بر ارزش افزوده قرار گرفته و تولیدکنندگان هزینه‌های بسیاری را برای پرداخت این نوع مالیات متحمل می‌شوند.

او با بیان اینکه وصول مالیات وظیفه سازمان امور مالیاتی است، افزود: نرخ مالیات بر ارزش افزوده با شیب تندی بالا رفت و ظرف چند سال به ۹ درصد رسید. در حالی که این نرخ برای تولید که با مشکلاتی چون تحریم و رکود مواجه است، بالاست. از این رو به نظر می‌رسد قانون مالیات بر ارزش افزوده باید منعطف‌تر شود. حالا از خانه ملت خبر می‌رسد که نمایندگان به‌دنبال برطرف کردن این چالش هستند.

اخبار خوش مالیاتی برای تولیدکنندگان

«محمدرضا پورابراهیمی» رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس دریافت مالیات بر ارزش افزوده از تولیدکننده را مانع جدی پیش روی بخش تولید اعلام کرد و از دو گام جدی مالیاتی برای حمایت از تولید در سال ۱۳۹۷ خبر داد.

وی درباره آخرین اقدامات کمیسیون اقتصادی مجلس برای اصلاح قانون آزمایشی مالیات بر ارزش افزوده به منظور حمایت از کارفرمایان و تولیدکنندگان در سال «حمایت از کالای ایرانی» تصریح کرد: در ایران نیز همچون سایر کشورها، دو نوع مالیات بر تولید تحت عنوان مالیات بر عملکرد و مالیات بر مصرف تحت عنوان مالیات بر ارزش افزوده، جاری است.

پورابراهیمی با بیان اینکه مالیات بر عملکرد، سال‏ها و از زمان تدوین قانون تجارت از تولیدکنندگان دریافت می‌شده و شرایط آن متناسب با مقتضیات زمانی طی شده، افزود: اما مالیات بر ارزش افزوده، مالیات جدیدی در اقتصاد ایران است که طی یک دهه اخیر با تدوین قانون مربوطه، اجرایی شده و در نهایت به صورت آزمایشی، تاکنون ادامه دارد.

رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس، نقصان در اجرا و عدم وجود زیرساخت‌های اجرایی لازم را ۲ نقطه ضعف مهم قانون آزمایشی مالیات بر ارزش افزوده عنوان کرد و گفت: یکی از اشکالات قانون مالیات بر ارزش افزوده در اجرا، دریافت این نوع مالیات از تولیدکنندگان است؛ به عبارتی به جای اینکه این قانون، مانند بسیاری از کشورها، مصرف را هدفگذاری کند، در کشور ما به دلیل ۲ نقطه ضعف مذکور، بخش تولید را هدف‏گذاری کرده است. دریافت مالیات بر ارزش افزوده از تولیدکننده، بسیاری از واحدهای تولیدی کوچک و متوسط و هم بنگاه‌های بزرگ صنعتی و تولیدی را دچار مشکل کرد.

وی ادامه داد: در همین راستا با پیگیری‌های انجام شده، لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده اوایل سال ۱۳۹۶ از طرف دولت به مجلس ارائه شد و ما بر اساس یک برنامه زمانبندی در کمیسیون اقتصادی طی یک‏سال کامل این لایحه را مورد بررسی و کارشناسی قرار دادیم تا مجموعه تصمیمات مشترک مجلس و دولت، دو ضعف کلید این قانون یعنی نقص در اجرا و عدم وجود زیرساخت اجرایی را پوشش دهد.

پورابراهیمی افزود: به دلیل بررسی قانون بودجه ۱۳۹۷، بررسی لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده در کمیسیون اقتصادی مجلس حدود دو ماه به تاخیر افتاد؛ اما در تعطیلات نوروز در کمیته مالیاتی کمیسیون اقتصادی بخش‌های مهم این لایحه توسط تعدادی از اعضای کمیسیون بررسی و خوشبختانه بخشی از این لایحه جمع بندی شد.

استخراج ۳۰ اشکال قانون مالیات بر ارزش افزوده

رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس تصریح کرد: با دعوت از برخی فعالان اقتصادی که به دلیل اجرای

ناقص مالیات بر ارزش افزوده با مشکلاتی از جمله تعطیلی واحد مواجه شدند، ۳۰ محور اشکالات این قانون احصاء شد و تک تک آنها را در اصلاحیه لحاظ کردیم.

وی درباره نتایج بررسی لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده تصریح کرد: با مشارکت سه تشکل اصلی بخش خصوصی و تعاونی یعنی اتاق بازرگانی، اتاق اصناف و اتاق تعاون همه مواد لایحه در کمیته مالیاتی کمیسیون مورد بررسی قرار گرفت و سعی کردیم به نحوی مدیریت کنیم که در عمل مشکلات اجرای قانون پوشش داده شود.

پورابراهیمی با بیان اینکه پیش‏بینی می‏کنیم لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده تا اواخر اردیبهشت در کمیسیون اقتصادی مجلس نهایی شود و در نوبت بررسی صحن علنی مجلس قرار گیرد یادآورشد: اگر این لایحه در راستای حمایت از تولید، با اولویت در دستور کار صحن علنی مجلس قرار گیرد حتما آثار آن را در تولید خواهیم دید. به فعالان اقتصادی قول می دهیم در صورت مساعدت مجلس، لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده در صحن علنی تا پایان خردادماه در مجلس تصویب و نهایی می‌شود.

رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس با بیان اینکه با تصویب نهایی لایحه اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده در مجلس قطعا ۹۰ درصد از مشکلات بخش تولید که ناشی از اجرای ناقص این قانون است، برطرف خواهد شد، تاکید کرد: اصلاح این قانون یکی از اقدامات مهم دولت و مجلس در جهت حمایت از تولید در سال ۱۳۹۷ است.

کاهش مالیات بر عملکرد به ۲۰ درصد

پور ابراهیمی ادامه داد: بعد از اصلاح قانون مالیات بر ارزش افزوده، گام بعدی و مهم کمیسیون اقتصادی مجلس در جهت حمایت از تولید در نیمه دوم سال ۱۳۹۷ هدف‏گذاری برای کاهش نرخ مالیات بر عملکرد بنگاه‏هاست که در کمک به تولید ملی بسیار مهم خواهد بود.

وی با یادآوری اینکه در حال حاضر نرخ مالیات بر عملکرد ۲۵ واحد درصد است گفت: بر اساس مذاکرات اولیه با دولت پیشنهاد ما کاهش این نرخ به ۲۰ درصد است که توافقات اولیه با دولت در این خصوص نیز انجام شده است تا اصلاح نرخ مالیات بر عملکرد در نیمه دوم سال ۱۳۹۷ نیز در دستور کار قرار گیرد.

رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس با بیان اینکه با اصلاح و اجرای کامل قانون مالیات بر ارزش افزوده هیچ گونه مالیاتی از تولیدکننده دریافت نمی شود، خاطرنشان کرد: فلسفه اجرای این قانون نیز این است که به هیچ وجه نباید این نوع مالیات از تولیدکننده دریافت شود؛ اما به دلیل اجرای ناقص در حال حاضر، تولیدکنندگان نیز این مالیات را پرداخت می‏کنند. هدف‏گذاری کلان، کاهش مالیات بر تولید و اجرای دقیق دریافت مالیات از مصرف است.

پاسخ دادن