ساز و کار مالی اروپا، وعده سر خرمن

ساز و کار مالی اروپا
اقتصاد برتر

اکرم صدیقی سردبیر سایت-پس از خروج آمریکا از برجام و در پی آن مخالفت اروپایی ها با فروپاشی برجام و تاکید بر باقی ماندن ایران در برجام ، توافق شد اروپا برای تشویق ایران به ماندن در برجام ساز و کار ویژه تجاری و مالی ای را طراحی کند که ایران از طریق آن بتواند مبادلات تجاری و مالی خود با اروپا را انجام دهد.

تهران- اقتصاد برتر- ۱۰ بهمن ۹۷

این ساز و کار به SPV معروف شد. اجرای این توافق که قرار بود بسرعت انجام شود تا مشکل تجارت خارجی ایران با اروپا را حل کند ماه ها بطول انجامید و تا کنون اجرایی نشده است . طرف های اروپایی نیز در توجیه طولانی شدن موضوع هر بار سخنان ضد و نقیضی را اعلام می کنند .

اولا چارچوب این ساز و کار به مبادلات مالی محدود شد به این شکل که دو موسسه مالی یکی در اروپا و دیگری در ایران تشکیل می شود که مسئولیت آن نهایتا مبادله مالی قرار داد تجاری ای خواهد بود که احتمالا در آینده بین یک شرکت ایرانی با یک شرکت کوچک یا متوسط اروپایی منعقد می شود. نحوه اجرای این ساز و کار تا کنون عامل اختلاف بین سه کشور آلمان ، انگلیس و فرانسه بوده است تا نهایتا سه کشور یادشده توافق کردند مرکز این موسسه  مالی در پاریس فرانسه ، مدیر آن یک بانک دار ارشد آلمانی و حسابرس آن نیز یک انگلیسی باشد. آخرین اخبار از نشست اتحادیه اروپا که دوشنبه شب برگزار شد حکایت از آن دارد، که این ساز و کار بنیان اروپایی ندارد و توافق اتحادیه اروپا روی آن نیست بلکه صرفا توافقی بین سه کشور آلمان ، انگلیس و فرانسه است و ارتباطی با اتحادیه اروپا ندارد. روند طولانی کار نشان می دهد اروپا تمایلی به ایجاد ساز و کار موثر برای حل مشکل مالی تجارت با ایران بدلایل عدیده از جمله نگرانی از فشارهای احتمالی آمریکا و مشکلاتی که خود با ایران دارد ، ندارد و به نوعی همه اجزای SPV را منوط به موضوعات مختلفی دیگری از جمله پذیرش شروط آنان در قبال موضوع موشکی و غیره می کند .

با تجربه ای که از روند همکاری اروپا با ایران در موضوعات مختلف در ۴۰ سال گذشته داریم نشان می دهد ، آن ها هرگز اقدامی را بنفع ایران انجام نداده و نخواهند داد تا مشکلی از ایران حل شود، اروپایی ها قطعا آمریکا را بخاطر ایران رها نخواهند کرد و حتی اگر بخواهند کاری بنفع ایران انجام دهند ، این کار برایشان سخت است و تبعات دارد . استراتژی اروپا در چند دهه گذشته هرگز تقویت ایران در مقابل غرب و یا حتی شرق نبوده است و منافع آنان ایجاب می کند با ایرانی ضعیف و ناتوان از نظر اقتصادی و نظامی طرف باشند تا هر چه اراده می کنند به راحتی بر ایران تحمیل کنند.

متاسفانه برغم سابقه بد نامی غرب در توافقات با ایران برخی از مدیران کشور هنوز از SPV  بعنوان ساز و کاری موثر ، مهم ، امید بخش و ارزشمند یاد می کنند و واقعا امید بسته اند تا ساز و کار اروپا تشکیل شود و مشکلات مبادلات مالی ایران را حل کند!

نویسنده، با تجربه ای که از گذشته کار با اروپا دارد، معتقد است حتی اگر ساز و کار SPV در ایران و کشورهای اروپایی تشکیل شود خیلی موثر نخواهد بود و در هر مرحله اش آنقدر اما و اگر می گذارند تا کار کند یا متوقف شود! یا این مرکز به کانونی برای تخلیه اطلاعاتی شرکت های تجاری ایران بنفع آمریکا تبدیل خواهد شد لذا منافع ملی ایران ایجاب نمی کند همه تخم مرغ های تجارت خارجی کشور را در سبد وعده وعید های اروپا بگذاریم و به تشکیل SPV دل ببندیم ! منطق ایجاب می کند ساز و کار مالی وعده داده شده اروپا دنبال شود اما به آن امیدوار نباشیم و تجارت خارجی کشور را به آن گره نزنیم.

اگر انرژی ای که مسئولان دولتی روی تشکیل ساز و کار یادشده می گذارند روی برقراری ارتباط با سایر کشورهای جهان بگذارند قطعا بیش از این نتیجه خواهیم گرفت. ایران همواره در گذشته از تجارت با غربی ها آسیب دیده است ، آن ها هرگز حاضر به انتقال تکنولوژی و دانش تولید به ایران نبوده اند و به ایران همیشه بعنوان یک بازار پر پول و بکر صرفا برای فروش کالا نگاه کرده اند که می تواند تولید آنان را رونق بخشد.

پس تجارب گذشته نشان می دهد از یک سوراخ چند بار نباید گزیده شویم و تا دیر نشده انرژی و توان خود را روی منابع دیگری در جهان بگذاریم و بیش از این بازیچه دست غربی های طماع و بی اخلاق که هیچگاه به تعهدات خود در قبال ایران متعهد نبوده اند نشویم . SPV برای ایران جز به تاخیر انداختن تجارت خارجی کشور ثمر دیگری نخواهد داشت.

پاسخ دادن