سرمایه‌گذاری روی دلار دیگر سودآور نیست

اقتصادبرتر

دلار فروشان میدان فردوسی با بیان اینکه تقاضاهای کاذب در بازار ارز از بین رفته است معتقدند با ادامه روند فروش ارز در سامانه نیما قیمت دلار احتمالا بازهم کاهش خواهد یافت؛ هرچند که در نیمه دوم سال تقاضا برای ارز افزایش می‌یابد.

تهران – اقتصاد برتر – ۱۲ آبان ۹۸

به گزارش #اقتصادبرتر، در طول یک سال گذشته و پس از افزایش ناگهانی و نوسانات قیمت ارز که دلیل اصلی آن فشارهای سیاسی و اقتصادی آمریکا علیه ایران و جو روانی ناشی‌ از آن بود، کمتر کسی فکر می‌کرد که بدون تحول مشخصی در عرصه سیاست خارجی قیمت ارز کاهش یابد.

این دیدگاه تا حدی گسترش یافت که بسیاری از افراد و حتی کارشناسان اقتصادی معتقد بودند که قیمت دلار در سال ۱۳۹۸ به بیش از ۲۵ هزار تومان می‌رسد.

این در حالی است که بازار ارز با شروع سال جاری به تدریج به ثبات رسید و اکنون مدت‌هاست که تغییر ناگهانی یا قابل توجه در قیمت ارز نداشته‌ایم و به نوعی می‌توان گفت که آرامش به بازار برگشته است.

با این حال بررسی قیمت ارز در طول هفته‌های گذشته نشان می‌دهد که بازار با شیب کندی به سمت کاهش و قیمت دلار به تدریج در حال کم‌شدن است.

قیمت دلار در صرافی‌های مجاز بانک مرکزی که در ماه‌های گذشته تا مرز ۱۴ هزار تومان نیز پیش رفته بود، اکنون به ۱۱ هزار و ۱۵۰ تومان رسیده و ممکن است که این روند کاهشی بازهم ادامه داشته باشد.

کاهش قیمت ارز در صرافی‌ها در حالی است که چندی پیش رئیس‌ کل بانک مرکزی اعلام کرده بود که روند فروش ارز در سامانه نیما از تامین ارز مورد نیاز واردات پیشی گرفته و به این ترتیب تقاضا در سامانه نیما کاهش و عرضه افزایش یافته است. به این ترتیب با کاهش تقاضای ارز در بازار ثانویه، منطقی به نظر می‌رسد که نرخ ارز رو به کاهش باشد.

همتی رئیس کل بانک مرکزی در یادداشتی اینستاگرامی، اظهار داشت که آرامش و ثبات نسبی حاکم بر بازار ارز و روند مثبت و منطقی تامین ارز واردات کشور در سامانه نیما از طرق مختلف و متناسب با موانع تحریمی، روند مثبت رشد غیرنفتی اقتصاد در کنار آمار به روز شده اداره بررسی‌ها و سیاست‌های اقتصادی در مورد تغییر روند و افزایش ۲۲ درصدی معاملات مسکن در تهران که می‌تواند نشانی از شروع روند کشوری آن باشد، همگی خبر از برگشت امید به روند اطمینان‌بخش اقتصاد است.

از سوی دیگر، برخی صرافان نیز معتقدند که دخالتی از سوی بانک مرکزی در بازار ارز وجود ندارد و قیمت در این بازار بر اساس عرضه و تقاضا مشخص می‌شود.

به گفته این صرافان، در حال حاضر تقاضای کاذب برای خرید ارز از بین رفته که یکی از مهم‌ترین کاهش نرخ ارز و ثبات بازار است.

البته یکی از ابزارهای اصلی برای کشف قیمت ارز در بازار تهران، بازار متشکل ارزی بود که با وجود گذشت ماه‌ها هنوز به مرحله اجرایی نرسیده و زمان دیگری نیز برای راه‌اندازی آن اعلام نشده است.

با این حال، دولت و بانک مرکزی در طول یک‌سال اخیر در زمینه کنترل ارز موفق بوده‌اند و با وجود شرایط سیاسی کشور توانسته‌اند بازار ارز را به ثبات برسانند.

البته در صورتی که تقاضای ارز در بازار به همین طریق پیش برود، می‌توان احتمال کاهش قیمت ارز را داد، اما در عین باید در نظر گرفت که معمولا در نیمه دوم سال تقاضا برای ارز افزایش یافته و ممکن است بازار کاهشی نباشد.

*بازاری که دیگر سودآور نیست

در این پیوند عضو کمیته ارزی اتاق بازرگانی ایران با بیان اینکه کاهش قیمت دلار با توجه به مجموعه فاکتورهای اقتصادی تداوم خواهد یافت، گفت: افت نرخ تا کانال ده هزار تومانی را می‌توان پیش‌بینی کرد.

محمد لاهوتی با برشمردن دلایل کاهش نرخ ارز در هفته‌های گذشته، گفت: از جنبه‌های مختلفی می‌توان به کاهش نرخ ارز نگاه کرد؛ به این معنا که بررسی فاکتورهای اقتصادی نشانگر آن است که به هر حال با مدیریت صورت گرفته بر روی بازار ارز از سوی بانک مرکزی و تعاملی که سیاستگذار ارزی کشور با وزارت صنعت، معدن و تجارت در حوزه مدیریت واردات داشته است، توانسته حجم واردات را متناسب با ارز صادراتی تراز نماید و امسال برای اولین بار پس از سال‌ها، کشور شاهد جایگزینی ارز صادراتی با درآمدهای نفتی بود؛ به نحوی که در حال حاضر، به استثنای کالاهای اساسی، سایر نیازهای ارزی کشور از محل ارز حاصل از صادرات تامین می‌شود.

رئیس کنفدراسیون صادرات ایران افزود: در این میان، علیرغم کاهش فروش نفت ایران در بازارهای جهانی، به میزان منابع نفتی که حاصل از فروش این کالا عاید دولت شده، به عنوان یک ذخیره برای مدیریت بازار ارز در اختیار بانک مرکزی قرار داشته و این منابع توانسته تاثیر خود را در بازار ارز بر جای بگذارد؛ به نحوی که عرضه ارز در سامانه نیما نیز بیشتر از تقاضا است و از آن مهمتر، با واقعی شدن نرخ نیما و کاهش فاصله آن با بازار آزاد، کاهش تقاضای کاذب نیز در بازار رخ داده است.

وی تصریح کرد: در این میان بنا به گفته رئیس کل بانک مرکزی، مازاد ارز در سامانه نیما وجود دارد؛ اگرچه در مقابل، متقاضی برای دریافت ارز ۴۲۰۰ تومانی همچنان بالا است و برای دریافت این نوع ارز، کماکان صف وجود دارد؛ چراکه دریافت این ارز، همچنان جذابیت دارد و دلیل وجود صف تقاضا در این بخش هم، همین فاصله نرخ بازار آزاد با دلار ۴۲۰۰ تومانی دولتی است.

لاهوتی با بیان اینکه تقاضا در سامانه نیما نسبت به عرضه پایین‌تر است، گفت: در واقع کاهش قدرت خرید و در نتیجه رکود داخلی منجر به پایین آمدن تقاضا برای خرید ارز و کاهش نرخ در بازار شده است.

وی خاطرنشان کرد: یکی از فاکتورهای دیگر در کاهش نرخ ارز در روزهای اخیر را می‌توان به کاهش جنبه‌های سوداگری در بازار نسبت داد؛ به این معنا که دیگر سرمایه‌های سرگردان در این بازار فعالیت ندارند؛ موضوع بعدی که در کاهش نرخ ارز موثر بوده، ثباتی است که بازار ظرف چند ماه گذشته به خود دیده و همین امر، تقاضاهای کاذب را از این بازار بیرون رانده است؛ به این معنا که نه تنها سرمایه‌گذاری در بازار ارز دیگر صرفه اقتصادی ندارد بلکه شاید ضرر هم داشته باشد؛ چراکه بازار به سمت واقعی شدن نرخ در حال حرکت است.

عضو کمیته ارزی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با بیان اینکه فروکش کردن التهابات منطقه‌ای دلیل دیگر در کاهش نرخ ارز بوده است، اظهار داشت: شرایط تنش‌زای منطقه‌ای، تقریبا چند وقتی است کمتر شده و در عین حال، برخی خبرها حکایت از گفت‌وگوی احتمالی میان ایران و عربستان دارد؛ ضمن اینکه ۷۰۰ میلیون دلار از منابع ایران در امارات متحده عربی نیز آزادسازی شده و این خود نشانگر کاهش تنش‌ها در منطقه و ارتباطات گسترده‌تر ایران با کشورهای منطقه است؛ لذا همه این عوامل باعث شده جدا از کم‌شدن تنش‌ها و افزایش درآمدهای ارزی کشور، از منظر روانی نیز بازار تحت تاثیر قرار گیرد.

وی در خصوص آینده نرخ ارز نیز اظهار داشت: با توجه به شرایط ارزی کشور، فروش نفت و تحریم‌هایی که به اوج رسیده است، کاهش نرخ ارز را تا کانال ده هزار تومانی می‌توان پیش‌بینی کرد؛ ضمن اینکه پایین آمدن بیش از حد آن را هم باید غیرمحتمل دانست؛ چرا که نیازهای ریالی کشور و درآمدهای ارزی نیز، خود تعیین کننده قیمت ارزبوده و پایین تر آمدن آن، بستگی به برخی عوامل از جمله توافقات جدید سیاسی، اجرایی شدن اینستکس و افزایش درآمدهای ارزی دارد تا بتوان امیدوار بود که کاهش بیشتر نرخ ارز اتفاق بیفتد.

*احمد راضی –  خبرنگار

پاسخ دادن