معاون اول: آیا کالاهای اساسی را کوپنی کنیم؟

معاون اول: آیا کالاهای اساسی را کوپنی کنیم؟
اقتصادبرتر

کوپن موجب بزرگ‌تر شدن دولت و گسترده شدن فساد میشود.نظام‌های کنترلی از این دست در هیچ جای دنیا پاسخ نداده است و در کشور ما نیز، غیر از دوران متفاوت جنگ، نتیجه‌ای بس نامطلوب داشته است.

تهران – اقتصادبرتر – ۳۱ اردیبهشت ۹۸

به گزارش #اقتصادبرتر ، معاون اول در توئیتی از اقتصادانان استمداد  طلبید و این سوال را مطرح کرد: آیا کالاهای اساسی را کوپنی کنیم؟

اساتید اقتصاد پاسخ دادند:

دکتر کمیل طیبی/ استاد اقتصاد دانشگاه اصفهان
شاید بدیهی‌ترین مساله‌ای که در مورد دوراهی اقتصاد آزاد و کوپن می‌توان مطرح کرد این موضوع است که اصولاً علم اقتصاد چنین دوراهی‌ای را چندان به رسمیت نمی‌شناسد. مکانیسم‌های آزموده‌شده بازار که بر اساس عرضه و تقاضا عمل می‌کنند در صورت وجود بستری شفاف امکان عمل مستقل را دارند و نیازی به مداخلات محیر‌العقول نبوده و نیست.

دکتر لطفعلی بخشی / از دانشگاه علامه: ♦️کوپن موجب بزرگ‌تر شدن دولت و گسترده شدن فساد میشود

نظام‌های کنترلی از این دست در هیچ جای دنیا پاسخ نداده است و در کشور ما نیز، غیر از دوران متفاوت جنگ، نتیجه‌ای بس نامطلوب داشته است. کوپن مصرف‌کننده را معتاد و چشم انتظار دست دولت و تولید‌کننده را مجبور به تولید کالاهای محدود می‌کند که هیچ‌یک از این ویژگی‌ها در دنیای امروز کارساز نیست.

 پروفسور جواد صالحی اصفهانی استاد اقتصاد دانشگاه ویرجینیاتک:

مکانیسم دیگر کوپن است که در شرایط بسیار بحرانی می‌تواند بهتر از سایر سیستم‌ها کار کند. در سیستم کوپنی درواقع دولت موظف است به فروشنده کالا تفاوت قیمت یارانه‌ای و هزینه فروشنده را بپردازد و واردکننده یا فروشنده ملزم می‌شود کالا را به دست کسانی برساند که دولت به آنها کوپن داده و از ریزش یارانه جلوگیری می‌شود. این سیستم علاوه بر کشور خودمان در دهه ۶۰، در کشورهای مختلف از جمله آمریکا در زمان جنگ اجرا شده است.
در شرایط فعلی ایران، مهم‌ترین موضوعی که سیاستگذار باید به آن توجه کند افزایش انعطاف در اقتصاد و فضای کسب‌وکار است. اگر در دوران صلح ساخت جاده و فراهم کردن زیرساخت‌های ارتباطی وظیفه دولت است، در دوران تحریم این یکی از وظایف دولت است که انعطاف اقتصاد را بالا ببرد تا عوامل تولید بتوانند راحت‌تر از یک بخش به بخش دیگر بروند. به این ترتیب تولیدکننده‌ای که به خاطر تحریم‌ها بازار خود را از دست داده،‌ می‌تواند به تولید کالای دیگری بپردازد. دولت باید با کم کردن هزینه‌های بوروکراتیک به تولیدکنندگان کمک کند راحت‌تر سرمایه و فعالیت خود را از یک بخش به بخشی دیگر ببرند تا منابع تولید اشتغال از بین نروند.

دکتر عباس آخوندی / از دانشگاه تهران:

کاربست تدبیر توزیع کوپنی برخی ارزاق عمومی ضرورتاً ملازمت با اقتصاد متمرکز و مشروعیت دخالت بیشتر دولت در اقتصاد دارد؟ این ادعا مانند این است که گفته شود که در شرایط بحران، قانون جاذبه زمین کار نمی‌کند یا آب سربالا می‌رود. از این روست که من می‌گویم اساساً صورت مساله اشتباه طرح شده است.

دکتر طهماسب مظاهری:

اصلاح سیاست‌های اقتصادی یک راه دارد و آن رعایت قوانین و اصول ذاتی اقتصاد است. قوانین اقتصاد بی‌رحم هستند. خود را به کسانی که آنها را نادیده بگیرند، تحمیل می‌کنند. هیچ جایگزینی برای تصمیمات اصولی اقتصادی وجود ندارد. در تصمیمات اقتصادی باید بدیهیات را ملاحظه و ملحوظ کرد. برای انتخاب راه، سه اقدام باید انجام شود: ابتدا باید مقصد را تعیین کرد، در قدم دوم مسیر مناسب و سرعت حرکت به سمت آن هدف را انتخاب کرد و اقدام سوم طراحی و انتخاب ابزار و موکب مناسب برای حرکت در آن مسیر است.

دکتر موسی غنی نژاد: 

تصور اینکه در شرایط بحران و جنگ اقتصادی نباید به قوانین علم اقتصاد اعتنا کرد همانند این است که بگوییم وقتی سیل یا زلزله می‌آید باید قوانین علم فیزیک را نادیده گرفت! اتفاقا وقتی شرایط بحرانی و چالش‌برانگیز می‌شود باید بیش از همیشه به قوانین علمی تکیه کرد.

پاسخ دادن