۱۰ عامل گرانی

بدون تردید یکی از مولفه‌های اساسی در میزان و ضریب موفقیت اقتصادی کشور از نظر بسیاری از کارشناسان و تقریبا تمامی افراد و گروه‌های عام جامعه معطوف به ثبات قیمت‌ها و میزان ضریب گرانی می‌شود، پدیده ای که در ذیل این گزارش به‌صورتی عمیق و دقیق تر به آن پرداخته خواهد شد.

تهران – اقتصاد برتر – ۶ اسفند ۹۷

به گزارش #اقتصادبرتر، گرانی را می‌توان یکی از بحث برانگیز ترین پدیده‌های اقتصادی کشور عنوان کرد. به تعبیر دیگر هر آنچه سرعت و روند گرانی کالا شتاب بیشتری به خود می‌گیرد به همان میزان، ذهنیت و تصور سوء مدیریت کشور از منظر اقتصادی در اذهان و افکار عمومی پر رنگ تر می‌شود.
در این میان با وجود مشکلات و نارسایی‌های متعدد اقتصادی که در زمان‌های مختلف شدت و ضعف داشته است که البته بسیاری از آنها نیز ریشه در گذشته دارند، نمی توان این واقعیت را کتمان کرد که در برخی موارد، رویکرد و نگاه اقتصادی جامعه نسبت به یک کالا و یا محصولی خاص در افزایش قیمت آن بی تاثیر نبوده و نیست.
*هجوم مردم برای خرید
متاسفانه به کرات مشاهده شده، وقتی کالایی در حال رشد قیمتی است،بخش قابل توجهی از مردم برای خرید آن هجوم می‌آورند و با خرید بیش از نیاز مصرفیِ خود و به زعم برخی آینده نگری!!!،به انبار سازی آن نه با هدف احتکار بلکه خرید برای مصرف آینده شخصی و به نوعی دور زدن گرانی احتمالی آینده، به‌صورت ناخواسته، به بغرنج و پیچیده تر شدن شرایط مبادرت می‌ورزند و به نوعی روند رشد قیمتی آن را تسریع می‌کنند که این رویکرد و رویه،ناصحیح و نامبارک به نظر می‌رسد.
*عدم توازن میان عرضه و تقاضا
به واقع با پیچیده تر شدن شرایط اقتصادی و گرانی برخی اقلام و محصولات،عده ای از مردم با تحت تاثیر قرا گرفتن از شایعات مطروحه،توازن میان عرضه وتقاضا را برهم می‌زنند و این موضوع از محصولات معمولی همچون رب گوجه فرنگی تا داروهای خاص داروخانه‌ها کرد و ظهور بروز پیدا می‌کند و بسیاری از اقلام با ضریبی از تقاضا همراه می‌شود که بعضا پیدا کردن آن در بازار با سختی‌هایی روبرو می‌شود و به تبع همین امر به بالا رفتن هر چه بیشتر قیمت‌ها منتهی خواهد شد.
* تفکر عدم اعتماد به فردا
برخی معتقدند موضوع ذخیره سازی کالاها و محصولات از سوی مردم،ریشه در پیشینه و عقبه تاریخی اجتماعی و اقتصادی این مرز و بوم دارد و در ادوار نه چندان دور گذشته نیز به کرات مردم با خرید و انبار سازی برخی از محصولات در صدد آرام ساختن ذهن مُشَوَش و ناآرام اقتصادی خود بودند تا شاید در وضعیت و شرایط بحرانی،محصولات از پیش خریداری شده، مورد استفاده واقع شود، غافل از اینکه همین رویه و رویکرد به بحرانی تر شدن شرایط می‌انجامد.
به واقع در پس مشکلات اقتصادی، این رفتار اجتماعی، ریشه در فرهنگ غلط و ناصحیح جامعه دارد که نوعی هراس و روحیه مصرفی افراطی را در خود پنهان کرده است و هر از چند گاهی با کرد برخی مشکلات اقتصادی،ظهور پیدا می‌کند.
*علت گرانی مربوط به احتکار کالاست
«عزت اله یوسفیان ملا» عضو کمیسیون برنامه بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی در گفت و گو با خبرنگار «اقتصادبرتر» گفت:اگرعرضه و تقاضا با هم تناسب نداشته باشند به عبارت دیگر عرضه کمتر از تقاضا باشد، در این زمان افزایش قیمت خواهیم داشت و امری طبیعی است که متاسفانه پیش می‌آید.
یوسفیان ملا افزود:افراد جامعه به این کالاها و اجناس نیاز دارند اما میزان آنها جوابگو نیست بنابراین باز هم در این زمان افزایش قیمت به خودی خود امری طبیعی است.
عضو کمیسیون برنامه بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: آنچه مسلم است گرانی در شرایط فعلی کشور ما به طور ناگهانی اتفاق نیفتاده است.به عنوان مثال گوشت یکدفعه کاهش پیدا نکرده و یا اینکه بازار دام یک روزه تعطیل نشده است همه این عوامل قطعا به تدریج ایجاد شده اند، اگر یک روز این اتفاقات را شاهد بودیم آن زمان دست‌هایی در کاربود.
وی ادامه داد: یک بعد گرانی مربوط به احتکار و عدم عرضه کالا ست،همان طور که می‌دانید در حال حاضرممکن است بعضی از کالاها در بازارکم باشند اما نباید این طور باشد که قیمت‌ها جهشی افزایش پیدا کند.
*عدم نظارت باعث افزایش قاچاق می‌شود
عضو کمیسیون برنامه بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی اظهار داشت :قطعا اخبار مربوط به احتکار کالاها را زیاد شنیده اید اگر همه این عوامل را در کنار هم بگذاریم متوجه عدم نظارت می‌شویم متاسفانه هیچ گونه نظارت صحیحی وجود ندارد و بازار مدیریت نمی شود،بنابراین وقتی بازار مدیریت نشود فروشنده‌ها سعی می‌کنند اجناس و کالاها را احتکار کنند و یا به قیمت بسیار بالا به فروش برسانند به همین منظور روز به روز شرایط و وضعیت بد و بدتر می‌شود.
*ساماندهی داخلی برای کالاهای تولیدی
یوسفیان ملا خاطر نشان کرد:قطعا و یقینا باید هم برخورد‌های قضایی صورت بگیرد و هم باید برنامه ساماندهی داخلی برای کالاهای تولیدی اجرا شود اگر شاهد ساماندهی وجود نداشته باشد به طوری که هر روز شاهد افزایش قاچاق در حوزه‌های مختلف باشیم و مجازاتی برای متخلفان در نظر گرفته نشود مطمئنا افزایش قیمت بیشتر می‌شود، باید جلوی تکرار این تخلفات گرفته شود.
عضو کمیسیون برنامه بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی بیان کرد: دستگاه‌های نظارتی مانند سازمان حمایت از مصرف کننده،سازمان تعزیرات حکومتی،وزارت صنعت معدن تجارت باید براین امور نظارت و دقت بیشتری داشته باشند.
*ضرورت اصلاح شبکه‌های توزیع
«علی عوض‌پور» دبیر کل اتاق اصناف ایران هم گفت:یکی از روش‌های اصلاح مدیریت نرخ تمام شده کالا، اصلاح شبکه‌های توزیع است. امروز ما در حال‌گذار از بازار سنتی به بازار نوین و مدرن هستیم.
وی افزود:از این رو باید به اصلاح شبکه‌های توزیع هم اقدام کنیم. آماری از مراودات کالا و خدمات در کشور وجود ندارد و این امر موجب مشکلاتی شده است. با اصلاح شبکه‌های توزیع مدیریت مصرف، تامین منابع و ذخیره‌سازی کالا که به‌طور زنجیروار به هم وابسته‌اند، ممکن می‌شود.
دبیر کل اتاق اصناف ایران ادامه داد:افزایش فروشگاه‌های زنجیره‌ای و فروشگاه‌های مجازی موجب تحولاتی در شبکه‌های توزیع شده‌اند اما این کافی نیست. از این رو از وزارت صنعت، معدن و تجارت خواسته‌ایم که به صراحت مسئول ساماندهی و نظارت بر شبکه‌های توزیع را مشخص کند.
عوض‌پور تاکید کرد: یش از ۹۰درصد کالا در شبکه خرده‌فروشی اصناف عرضه می‌شود. از این رو مطالبه ما این است که این کار به‌طور قانونی و رسمی به اتاق اصناف ایران واگذار شود. حدود ۳میلیون واحد صنفی در سطح کشور زیرمجموعه اتاق اصناف ایران فعالیت می‌کنند از این رو قابلیت این را داریم که در مدیریت توزیع کالا ورود پیدا کنیم. ما به‌دنبال روابط منطقی بین تولید و عرضه کالا هستیم و بهترین حالت را استفاده از سامانه‌ای اینترنتی برای اصلاح شبکه‌های توزیع می‌دانیم.
* فرهنگ غلط ذخیره سازی
«علیرضا زمانی»کارشناس مسائل فرهنگی و اجتماعی در ارتباط با این موضوع بیان کرد:ذخیره سازی و انبار کردن محصولات، تحت تاثیر مسائل سیاسی و اجتماعی، می‌تواند به تدریج به یک فرهنگ تبدیل شود.
این کارشناس مسائل فرهنگی و اجتماعی معتقد است با توجه به رخدادهای تاریخی دهه‌ها و قرن‌های گذشته،بخشی از مردم نگران آینده هستند و از ترس نبود ثبات اقتصادی به چنین روش‌ها و اقداماتی دست می‌زنند.
زمانی می‌گوید: در زمان جنگ جهانی اول،در مقطع ورود متفقین به ایران،و حتی در مقاطعی از تاریخ جنگ ایران و عراق مردم شاهد کمبودها و کاستی‌هایی بوده اند و همین رخدادها باعث شکل گیری باورهایی در اذهان آنها شده که حتی تضمین دولت نیز برای آنها حجت نیست و به نوعی می‌توان گفت وعده‌های مسئولان نیز در مواقعی راهگشا و موثر واقع نمی شود.
* محصولات به دو بخش ضروری و لوکس تقسیم شود
«مهدی تقوی»عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی نیز با اشاره به توان بالای اقتصادی برخی از مردم و ناتوانی بخشی دیگر از جامعه از حیث اقتصادی و قدرت خرید می‌گوید: باید کالاها و محصولات موجود در بازار به دو بخش ضروری،غیر ضروری و لوکس تقسیم شود.
وی افزود:در ارتباط با کالاها و اقلام ضروری،مردم مجبور به خرید آن هستند همچون دارویی که متقاضی ناچار به مصرف آن است و برای خرید آن چاره ای جز حذف هزینه‌های دیگر زندگی و اختصاص آن به داروی مورد نیاز خویش ندارد اما در ارتباط با اقلام و کالاهای غیر ضروری و لوکس این قاعده جاری نیست و به نوعی این اجبار وجود ندارد.
این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی می‌گوید:راهکار مقابله با گرانی پیش از آنکه دولتی باشد،مردمی است و به تبع در شرایطی که مردم تقاضای فراتر از قاعده دارند،قیمت‌ها نیز بالا می‌رود و بالعکس با کاهش تقاضا، قیمت‌ها روند نزولی به خود می‌گیرد.

پاسخ دادن