ابتلای نفت به ویروس کرونا

اقتصاد برتر

بازارهای نفت وابسته به تقاضای چین برای نفت هستند و تصور کاهش تقاضا از طرف دومین مصرف کننده بزرگ نفت جهان در اثر گسترش ویروس کرونا حتی از خطرات ژئوپلیتیکی هم تأثیر بیشتری دارد.

تهران – اقتصاد برتر – 6 بهمن 98

به گزارش #اقتصادبرتر، به گزارش اویل پرایس، ویروس کرونا تنفس را مختل کرده و باعث تب و خستگی در نهایت مرگ می‌شود ولی بیش از این، با کاهش تقاضای نفت در یکی از بزرگترین بازارهای جهانی این محصول، قیمت آن را پایین نگه می‌دارد.

این بیماری بسیار شدید تنفسی که اصطلاحا سارس خوانده می‌شود، نه تنها کشنده بلکه از آنچه تصور می‌شد مسری تر است و حالا ویروس آن به بازار نفت هم سرایت کرده است.

حتی ترس از کاهش سفرها برای تاثیرگذاری بر اقتصاد کافیست. اینکه یک نفر این ویروس را بگیرد یا نه در ظاهر ربطی به اقتصاد ندارد ولی تغییر الگوهای سفر، خرید و تجارت مردم بر اقتصاد تاثیر می‌گذارد.

 بازارهای نفت وابسته به تقاضای چین برای نفت هستند. تقاضای نفت مهمترین عامل تغییر قیمت آن در 2019 بود. تصور کاهش تقاضا از طرف دومین مصرف کننده بزرگ نفت در جهان حتی از خطرات ژئوپلیتیکی مثل حمله به تاسیسات نفتی عربستان در سپتامبر و توقف تولید نفت لیبی هم تأثیر بیشتری دارد.

 مصرف نفت چین در 2018، 13.5 میلیون بشکه در روز بود که بسیار کمتر از 20.5 میلیون بشکه در روز نفت مصرف شده در آمریکا در همان سال است. پس چرا چین اینقدر اهمیت دارد؟ مطمئناً تقاضای آمریکا بیشتر از چین بازار‌ها را تحت تاثیر قرار می‌دهد. ولی می‌دانیم این رشد تقاضای نفت است که قیمت‌ها را تغییر می‌دهد و رشد تقاضای نفت چین به همراه هند بسیار بیشتر از آمریکاست. در واقع رشد تقاضای سالانه نفت چین 5.5 درصد است در حالی که تقاضای نفت آمریکا 0.5 درصد در سال رشد دارد. بیشتر نفتی که چین مصرف می‌کند وارداتی است و این همان چیزی است که در بازار تاثیر می‌گذارد.

تهدیدهای بسیاری برای صنعت نفت در 2020 پیش‌بینی می‌شد ولی هیچ‌کس انتظار نداشت انتشار یک ویروس در چین تا این حد به تقاضای نفت آن سرایت کند.

 تمام جوانب اقتصاد به بازار نفت ضربه میزند. تاثیر ویروس بر میزان سفرها،مسافرت‌های هوایی و زمینی را تحت تاثیر قرار داده و مصرف سوخت هواپیما و بنزین را کاهش میدهد. با توجه به عرضه بالای نفت که در بازار وجود دارد، کاهش تقاضا در بدترین زمان اتفاق می‌افتد.

پیامدهای این ویروس همین حالا هم زندگی روزمره مردم را در چین مختل کرده است. اکران فیلم‌های سینمایی به تعویق افتاده، جاذبه‌های توریستی مثل شهر ممنوعه بسته شده است و مردم برنامه‌های سفر خود را لغو کرده اند.

 در مورد کاهش تقاضای نفت شکی وجود ندارد سوال این است که چقدر کاهش خواهد یافت. پاسخ دقیق به این سوال سخت است چون چین در مورد پیشرفت این ویروس شفاف نبوده است.

 محدودیت‌های سفر بر ده‌ها میلیون نفر تاثیر می‌گذارد. پروازها، حرکت قطارها، اتوبوس ها، متروها، کشتی‌ها و اتومبیل‌های کرایه ای همه لغو شده اند که تاثیر مستقیمی بر مصرف سوخت خواهد گذاشت.

آمار مرگ و میر این ویروس در حال حاضر به 25 نفر رسیده است و گزارش شده که 800 نفر مبتلا شده اند.

اما در این روزها، بازار طلای سیاه از کنار یک اتفاق مهم دیگر با بی‌تفاوتی گذشت.

*اتفاق مهمی که بازار نفت از کنار آن گذشت

ژنرال خلیفه حفتر بیش از نیمی از صادرات نفت لیبی را مسدود کرده و شرکت ملی نفت لیبی وضعیت اضطراری اعلام کرده که بر اثر آن ۸۰۰ هزار بشکه در روز صادرات نفت قطع شده و به این کشور ضرر روزانه ۵۵ میلیون دلار تحمیل کرده است.

اکنون که کل تولید ۱.۲ میلیون بشکه در روز نفت لیبی با تعطیلی کامل روبروست، بازار درباره میزان تولید نفتی که متوقف شده، کاملا سردرگم مانده است.

طبق اعلام شرکت ملی نفت لیبی، چهار بندر حریقه، بریقه، سدره و راس لانوف همگی تعطیل شده و تحت وضعیت اضطراری قرار گرفتند. در نتیجه زمانی که ظرفیت مخازن این بنادر پر شود، شرکت ملی نفت لیبی ناچار خواهد بود تولید نفت خام را تعطیل کند.

در حال حاضر این شرکت نرخ تولید نفت خام را کاهش داده تا از تعطیلی کامل اجتناب کند. تعطیلی کامل تولید منجر به قطع ۱.۲ میلیون بشکه در روز تولید و ضرر روزانه ۷۷ میلیون دلار می‌شود.

عامل دیگری که به هرج و مرج ناشی از تعطیلی بنادر توسط ژنرال حفتر افزود، اقدام گارد تاسیسات نفتی در بستن شیر فلکه‌ها در ایستگاه پمپاژ حماده در ۱۹ ژانویه بود که باعث شد شرکت ملی نفت لیبی در آنجا هم وضعیت اضطراری اعلام کرده و تولید میادین نفتی الشراره و الفیل را تعطیل کند. توقف تعطیلی این میادین به معنای آن است که نیروگاه بری به زودی سوختی نخواهد داشت و به خاموشی فرو می‌رود.

*اما چرا قیمتهای نفت واکنشی نشان ندادند؟

شرکت ملی نفت لیبی ۱۸ ژانویه وضعیت اضطراری اعلام کرد؛ واکنش قیمت نفت زمانی که بازارها روز دوشنبه ۲۰ ژانویه گشوده شدند، تحت تاثیر تعطیلی روز مارتین لوترکینگ در آمریکا و بی تفاوت شدن بازارها به مسائل ژئوپلیتیکی، آرام بود. بهای معاملات آتی وست تگزاس اینترمدیت با ۵۹ سنت معادل یک درصد افزایش به ۵۹ دلار و ۱۷ سنت در هر بشکه رسید و بهای معاملات نفت برنت با ۶۵ سنت معادل یک درصد افزایش، به ۶۵ دلار و ۵۰ سنت در هر بشکه رسید.

اما حتی این افزایش اندک هم موقتی بود و شاخص قیمت نفت آمریکا روز سه شنبه در ۵۸ دلار و ۳۴ سنت بسته شد و تا اواسط روز چهارشنبه به سطح پایینتری نزول کرد. نفت برنت روز سه شنبه در ۶۴ دلار و ۵۹ سنت ایستاد و روز چهارشنبه در ۶۲ دلار در نوسان بود. دوباره تولید نفت آمریکا بود که بازارها را در برابر چشم انداز توقف کامل تولید نفت لیبی کاملا بی تفاوت کرد.

تحلیلگران بانک ING در این باره گفتند: به نظر می‌رسد فعالان بازار به دلیل رشد قابل ملاحظه تولید نفت آمریکا در سالهای اخیر، نسبت به اختلالات عرضه در خاورمیانه یا ریسک اختلالات، حساسیت کمتری پیدا کرده اند.

واقعیت این است که اگر لیبی تولید ۱.۲ میلیون بشکه در روز نفت را به طور کامل متوقف کند، اوپک با داشتن سه میلیون بشکه در روز مازاد ظرفیت تولید می‌تواند به راحتی این اختلال عرضه را جبران کند. بنابراین تاثیر چنین رویدادی بر بازار محدود خواهد بود. حتی بدون در نظر گرفتن توانایی اوپک برای تعدیل شوک توقف عرضه لیبی، دو هفته رشد ذخایر بنزین و سوختهای تقطیری آمریکا، باعث می‌شود معامله گران دغدغه چندانی پیدا نکنند.

بر اساس گزارش اویل پرایس، قیمتهای نفت مدتهاست تحت تاثیر عوامل عرضه و تقاضا قرار دارند و بر اساس رشد تولید نفت آمریکا، این عوامل کاملا قوی مانده اند. نه حمله به تاسیسات نفتی آرامکوی سعودی و نه اقدامات تروریستی آمریکا در خاورمیانه بازارهای نفت را برای مدت طولانی تحت تاثیر قرار نداد. تنها موضوعی که ممکن است باعث شود قیمتهای نفت برای مدت طولانی‌تری افزایش پیدا کنند، رشد مستمر تقاضا برای نفت با تکیه بر رشد اقتصادی خواهد بود.

پاسخ دادن