دانشگاه های ایران رتبه یک کشورهای اسلامی

بر اساس آخرین نتایج نظام رتبه ‌بندی تایمز، دانشگاه‌های ایرانی توانسته‌اند در میان کشورهای اسلامی رتبه اول را کسب کنند.

تهران – اقتصاد برتر ۲۴ مرداد ۹۹

گزارش‌های مختلف انتشار یافته از نظام‌های رتبه بندی بین‌المللی معتبر نشان می‌دهد، جایگاه جمهوری اسلامی ایران از نظر تعداد حضور دانشگاه‌های کشور در اغلب نظام‌های رتبه بندی بین‌المللی در ۵ سال اخیر به طور چشمگیری افزایش یافته و این امر موید صحت نقش تدریجی دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی کشور در میان دانشگاه‌های موثر و برتر دنیاست. رشد کیفیت تولیدات علمی یکی از مهمترین عوامل دستیابی به مرجعیت علمی به عنوان اولین بند از سیاست‌های کلان علم و فناوری ابلاغی توسط مقام معظم رهبری است. همزمان با افزایش چشمگیر تولید علم در ۱۰ سال اخیر برنامه‌ریزی و توجه به کیفیت تولید علم از ۷ سال پیش آغاز و شاهد حضور معنادار دانشگاه‌های کشور در میان دانشگاه‌های برتر دنیا بوده و هستیم. بر اساس گزارش‌های سالانه پایگاه شاخص‌های اساسی علم (ESI) متعلق به شرکت کلاریویت آنالتیکس (ISI) و انتشار لیست دانشگاه‌های برتر دنیا از جمهوری اسلامی ایران در سال ۹۴ تعداد ۳۰ دانشگاه، سال ۹۵ تعداد ۳۵ دانشگاه، سال ۹۶ تعداد ۵۳ دانشگاه و در آخرین فهرست در سال ۹۸ تعداد ۶۵ دانشگاه در زمره دانشگاه‌های اثرگذار و برتر دنیا قرار گرفته بودند. هرچند در آخرین رتبه بندی‌های بین‌المللی انجام شده حضور ۴۳ دانشگاه از ایران به صورت بالفعل گزارش شده است ولی بر اساس پایش‌ها و تحلیل‌های صورت گرفته در گروه رتبه بندی پایگاه استنادی علوم جهان اسلام ظرفیت حضور بیش از ۶۵ دانشگاه از ایران به صورت بالقوه وجود خواهد داشت که با برنامه‌ریزی، هدایت و راهنمایی ظرف دو سال آینده حضور سایر دانشگاه‌های کشور در نظام‌های بین‌المللی معتبر دنیا محقق خواهد شد.

اهمیت رتبه بندی و ارزیابی دانشگاه‌ها و مراکز آموزشی عالی

در دهه گذشته عبارت دانشگاه تراز جهانی (World Class University) به یک اصطلاح معروف تبدیل شده است. این امر صرفاً به علت بهبود کیفیت یادگیری و پژوهش در آموزش عالی نیست، بلکه آنچه مهم است بحث توسعه ظرفیت دانشگاه جهت رقابت در آموزش عالی در سطح جهانی است که این امر از طریق کسب، انطباق و خلق دانش پیشرفته انجام می‌پذیرد.

شاخص‌ترین ویژگی‌های یک دانشگاه تراز جهانی نقش آفرینی در اقتصاد دانش بنیان و تجاری سازی علم تولیدی، نقش آفرینی در جامعه و پاسخ گویی به نیاز جامعه خودش، دارا بودن رتبه‌های مناسب در رتبه‌بندی جهانی و دارا بودن مدیریت استراتژیک است. نظام‌های رتبه بندی به عنوان ابزاری مهم در این راستا توانستند این عنوان را برای دانشگاه‌ها مشخص کرده با ارزیابی و سنجش همه جانبه عملکرد دانشگاه‌ها، جایگاه و رتبه آنها را مشخص کنند. همچنین شاخص‌های این نظام‌ها می‌توانند مسیر حرکت به سمت جهانی شدن را مشخص کنند. استفاده از شاخص‌ها و ویژگی‌های دانشگاه‌های تراز جهانی و بومی کردن این شاخص‌ها بر اساس شرایط، ظرفیت‌ها و فرهنگ ملی یک ضرورت است. لیورپول (۲۰۰۵) معتقد است که دانشگاه‌های تراز جهانی دارای عناصر اصلی از جمله ۱. برنامه درس بین‌المللی، ۲. افزایش تبادل دانشجویی، ۳. افزایش دانشجویان بین‌المللی، ۴. اجرای بهسازی هیئت علمی و تبادل اساتید، ۵. استفاده از فناوری اطلاعات، ۶. تقویت همکاری با مؤسسان بیرونی و پیشرفت در توسعه بین‌المللی است.

پاسخ دادن