چالش خودروهایی ها با ارز،استاندارد و تورم

آخرین روز کاری سال ۱۳۹۶ در حالی طی شد که بازار و صنعت خودرو شاهد یکی از پر‌چالش‌ترین سال‌های اخیر خود بود. بازار خودرو در سال گذشته در حوزه واردات با اغتشاشی روبه‌رو شد که از دولت یازدهم و دوازدهم اصلا انتظار نمی‌رفت.

تهران – اقتصاد برتر – ۱۹ فروردین ۹۷

تعیین تعرفه واردات خودرو بعد از گذشت بیش از ۱۰ ماه از شروع سال و حدود شش ماه توقف فعالیت تاجرانی که از مجرای قانونی به فعالیت اقتصادی مشغول هستند و اتفاقا جزو شفاف‌ترین بنگاه‌های اقتصادی کشور هستند، منجر به آسیب‌های جدی به برخی از آنها و مشتریانشان شد.

اقتصاد کلان از انتفاع بنگاه‌ها متاثر بوده و زیان آنها می‌تواند بازار کسب‌و‌کار و البته بازار اشتغال را که مهم‌ترین دغدغه دولت است تحت‌الشعاع قرار دهد. هرچند تعیین تعرفه و تنظیم آن از حقوق دولت محسوب می‌شود و دولت مجاز است برای تنظیم تجارت خارجی نسبت به تنظیم آن اقدام کند، ولی بلاتکلیفی فعالان اقتصادی سم مهلکی است که توسعه را نشانه می‌رود.

اما خودروسازان داخلی هم سال آرامی را سپری نکردند. بازار خودروهای پرتیراژ داخلی هرچند با یک شیب کم افزایشی مواجه بود، ولی همچنان اصرار بر حفظ محصولات موجود و تولید آنها با همان کیفیت و مشخصات فنی ادامه داشت. عدم تحرک واقعی در جایگزینی محصولات قدیمی که در پشت  دیوار بلند تعرفه واردات به راحتی پناه گرفته‌اند، ناشی از سیاست‌های بنگاهداری دولتی است و هزینه پنهان آن را بخش دیگر دولت و نهایتا خزانه عمومی با پرداخت یارانه سوخت می‌پردازد. محصولاتی که به چرخه خودروسازان وارد می‌شوند، نه از لحاظ قیمتی و نه از لحاظ تیراژ در حدی نیستند که بتوانند جانشین مناسبی برای این خودروهای دهه ۸۰ میلادی باشند.

احتمال تعویق اجرای استانداردها

رویه‌ای که دیر یا زود باید تغییر کند و مقاومت در برابر این تغییر سبب افزایش هزینه شرکت‌ها و حتی بروز بحران در آنها شود. ابلاغ استانداردهای جدید خودرویی و لازم‌الاجرا شدن آنها از سال آینده فارغ از میزان تاثیرگذاری در افزایش ایمنی و کیفیت خودرو، با مقاومت و پیش‌دستی خودروسازان احتمالا به تعویق خواهد افتاد و رویه حفظ چند دهه‌ای محصولات در خطوط تولید کمافی‌السابق حفظ خواهد شد. ورود «رنو »هم با چالش جدی مواجه شد هرچند در انتهای سال با تحویل سایت«بن‌رو» به این شرکت، کورسوی امیدی برای تغییر شرایط بازار در آینده به‌وجود آمد.

بحران تجاری سازی

برخلاف خودروهای سواری، وضعیت اکثر سازندگان خودروهای تجاری در سال‌جاری بحرانی‌تر شد. حجم تولید در برخی از شرکت‌های پرسابقه و معتبری که در این حوزه دهه‌ها فعالیت داشته‌اند به کمتر از تولید ماهانه آنها در ۱۰ سال قبل رسیده است. در عین حال دولت باز هم در عوض تغییر در رویکرد مدیریت مداخله جویانه بازار و واگذاری امور به مکانیزم عرضه و تقاضا و تنظیم قیمت سوخت و اخذ مالیات بر خودروهای فرسوده، رویه دخالت در تحریک بازار را با طرحی بلندپروازانه رونمایی کرد تا بازار خودروهای تجاری در سال ۱۳۹۷ شاهد رونق باشد. هرچه هست، به‌نظر می‌رسد مجموعه مدیریت دولتی در سال آینده باید مطابق دستورات شفاف رئیس جمهوری در خصوص واگذاری امور به بخش خصوصی واقعی و ایجاد تحرک پایدار در بازار کار و اشتغال، کم‌کم از میزان دخالت‌های اجرایی خود در صنعت خودرو بکاهد. افزایش رقابت‌پذیری در صنعت خودرو و قطعه‌سازان با تنظیم تعرفه و البته حمایت‌های واقعی از ورود سرمایه‌گذاران خارجی و داخلی به این صنعت، می‌تواند منجر به توسعه پایدار در کشور شود و یادگار خوبی از دولت دوازدهم به‌جا بماند.

پیش‌بینی قیمت خودرو در سال ۹۷

اما با توجه به اتفاقاتی که در مدت اخیر در بازار خودرو رخ داده است، باید ببینیم وضعیت قیمت خودرو در سال ۱۳۹۷ چگونه خواهد بود.

موضوعی که تاکنون ثابت شده این است که چیزی در کشور گران نشود، ارزان هم نمی‌شود. حال چه برسد به اینکه این قیمت‌ها به دلایل مختلفی افزایش قیمت عجیب و غریبی داشته باشد که ارزان شدن آن تقریبا محال باشد.

یکی از معاملاتی که حجم وسیعی در کشور دارد، خرید و فروش خودرو است. از این رو همیشه قیمت خودرو موضوع مهمی بوده که چه ماشین‌دارها و چه ماشین‌ندارها با دقت آن را دنبال می‌کنند. اینکه معیارهای قیمت‌گذاری خودرو در کشور ما مانند برخی چیزهای دیگر عجیب و غریب است، شکی نیست. اما گاهی اوقات تصمیماتی در زمینه‌ افزایش یا اعلام قیمت خودرو می‌شود که حتی مجری مشهور صداوسیما برای پیدا کردن یک دلیل جهت اتخاذ این تصمیم حاضر است موهای خود را روی آنتن زنده‌ تلویزیونی بتراشد.

لایحه‌ بودجه و تاثیر آن بر بازار خودرو

اما هر ساله با توجه به لایحه‌ بودجه و براساس معیارهای مختلف، باید منتظر اعلام قیمت‌های جدید خودرو در سال بعد باشیم. در این مطلب قصد داریم با بررسی وضعیت موجود، اتفاقات مدت اخیر و دلایل دیگر، شرایط قیمت خودرو در سال ۱۳۹۷ را پیش‌بینی کنیم.

همین ابتدا بگوییم، موضوعی که تقریبا در تمامی محافل خبری و خودرویی کشور به آن اذعان می‌شود این است که قیمت خودرو نیز مانند قیمت خیلی چیزهای دیگر در سال ۹۷ ۱۳افزایش خواهد داشت. اما در این افزایش قیمت عوامل مهمی دخالت دارد و از سوی دیگر باید ببینیم این افزایش قیمت تا چه اندازه است.

هر ساله با توجه به تصمیم شورای رقابت قیمت خودرو های داخلی افزایش چند درصدی دارد و سال آینده نیز از این قاعده مستثنی نخواهد بود. از طرف دیگر قیمت خودروهای وارداتی نیز با توجه به افزایش قابل توجه تعرفه واردات خودرو، افزایش چشمگیری داشته است و این روند سال آینده نیز قطعا ادامه خواهد داشت.

موضوع قیمت ارز

از آنجایی که یکی از معیارهای مهم تعیین قیمت خودرو در کشور ما، موضوع قیمت ارز است، بنابراین طبیعی است که با توجه به پیش‌بینی‌های انجام شده در لایحه‌ بودجه سال ۱۳۹۷، قیمت خودرو نیز افزایش داشته باشد. این موضوع در مورد قیمت خودرو های داخلی نیز صدق می‌کند؛ چرا که ۶۰ درصد از خودروهای تولید داخل پس از «برجام »دارای قطعات وارداتی هستند که در نتیجه باید منتظر افزایش قیمت آنها نیز باشیم.

این افزایش قیمت ارز، بی‌شک گریبان قطعه‌سازان و تامین‌کنندگان مواد اولیه را خواهد گرفت و در نتیجه باز هم از افزایش قیمت خودرو در سال ۱۳۹۷ مطمئن‌تر می‌شویم.

سایه‌  تحریم‌ها

یکی دیگر از دلایل افزایش قیمت خودرو در سال ۹۷۱۳ این است که سایه‌  تحریم‌ها و نقض برجام همچنان بر سر ایران قرار دارد و با سازهای ناکوکی که هر روز دولت آمریکا کوک می‌کند، باید منتظر تاثیرات این تصمیمات لحظه‌ای بر بازارهای مختلف از جمله بازار و قیمت خودرو باشیم.

تاثیر تورم عمومی

 طبق روال همیشه، تورم عمومی کشور در سال جدید می‌تواند از عوامل دیگری باشد که نشان می‌دهد سال ۱۳۹۷ قیمت خودرو افزایش خواهد داشت. به رسم هر ساله تقریبا بسیاری از کالاها و لوازم مصرفی افزایش قیمت چند درصدی دارد و قیمت خودرو نیز از این قاعده مستثنی نخواهد بود.

عامل دیگری که می‌تواند روی افزایش قیمت خودرو در  سال ۱۳۹۷ موثر باشد، از دور خارج شدن و توقف تولید مدل‌های قدیمی‌تر است. زمزمه‌هایی برای توقف تولید عرضه‌ خودروهای پرطرفدار و پرتیراژی چون «پراید »و «پژو ۴۰۵ »به گوش می‌رسد که همین موضوع می‌تواند روی افزایش قیمت‌ خودرو های هم کلاس تاثیر داشته باشد.

اینکه قیمت خودرو در سال ۹۷ ۱۳افزایش خواهد داشت، موضوعی قطعی به نظر می‌رسد، اما اینکه این افزایش قیمت به چه میزان است و تا چه اندازه پایدار خواهد بود، باید منتظر شرایط و رخدادهای سال آتی باشیم. ضمن اینکه افزایش یکباره‌  قیمت خودرو روی فروش آن تاثیر می‌گذارد و به عنوان مثال باید ببینیم آیا باز هم کسی حاضر است برای خرید «هیوندای سانتافه» ۳۳۵ میلیون تومان پرداخت کند؟!

*اقتصاد برتر

پاسخ دادن