چرا خاشقچی در اخبار پررنگ شد

چند روزی است که خبر اول اکثر کانال های خبری تلویزیونی، نشریات مکتوب، فضای مجازی مربوط به جمال خاشقچی است.

تهران- اقتصاد برتر- ۲۵ مهر ۹۷

در حال حاضر اکثر مخاطبانی که اخبار را دنبال می کنند از بیوگرافی خاشقچی مطلع هستند. همه می دانند که ایشان فرد منتقد حکومت سعودی ها بوده است. همه می دانند که ستون نویس قدرتمند واشنگتن پست بوده و مدتها به خود تبعیدی پرداخته و در آمریکا سکنی گزیده بود. همه می دانند ایشان بابت انجام کارهای مربوط به تکمیل مدارک طلاق قبلی و گرفتن گواهی تجرد به کنسولگری عربستان در ترکیه می رود و ادامه ماجرا…
اما اینکه چگونه یک فرد منتقد سعودی ها که از قضا خودش متعلق به سرزمین عربستان است انقدر معروف می شود و در صدر اخبار بین الملل قرار می گیرد و اینگونه برجسته می شود و پوشش پررنگی در اخبار همگانی پیدا می کند جای سوال دارد.
یک اصل کلیدی در فهم پشت پرده رسانه ها این است که برخلاف آنچه ما فکر می کنیم رسانه ها آیینه ای نیستند که دنیا را بازتاب دهند. رسانه ها، اخبار را منتقل نمی کنند بلکه اخبار را شکل می دهند و می سازند. اطلاعات را فرآوری می کنند. و فقط بخشی از واقعیت را منعکس می کنند. چرا؟ چون رسانه ها دنبال حقیقت نیستند بلکه دنبال قدرت هستند. آن ها ذاتا با قدرت گره خورده اند. محتوای رسانه ها عموما در خدمت یک جریان فکری یا گروه سیاسی یا طبقه اجتماعی است. و سواد رسانه‌ای یک نوع مهارت ادراکی است که می تواند با نگاه انتقادی (موشکافانه) از بین رسانه های مختلف که هر کدام منافع و جهت گیری های خودشان را دنبال می کنند به حقیقت برسد. در اصل سواد رسانه ای، شناخت یک حقیقت از بین هزاران دروغ و تحریف است.
خاشقچی معروف شد چون در روزنامه قدرتمندی به نام واشنگتن پست فعالیت می کرد. این تحلیلگر سیاسی در بسیاری از رسانه های عربی فعالیت داشت و قلم تحلیلگر وی بر کسی پوشیده نبود اما اینکه ستون نویس واشنگتن پست بود باعث شد تا این روزنامه که همواره از منتقدین اصلی دونالد ترامپ بوده است با هماهنگی با سایر رسانه های آمریکایی منتقد ترامپ به برجسته سازی اخبار مربوط به وی اقدام نمایند. اینکه رابطه صمیمی بین ترامپ و بن سلمان وجود دارد و همه اش هم بخاطر باج های گران قیمتی است که بن سلمان به ترامپ می پردازد و علی رغم  همه  این تحقیرها و توهین های مشهودی که ترامپ به این دیکتاتور سعودی حواله می کند ولی همچنان این رابطه بر قوت خود باقی است همان باج های بن سلمان و همان حمایت هایی است که ترامپ از این همتای عرب خود دارد.
اما واشنگتن پست و سایر رسانه های آمریکایی به دلیل هماهنگی و هم گام بودن در پوشش اخبار مختلفی که خود به آن سویی می برند که هدفشان است این بار نیز با بمباران خبری در این خصوص و نقد تند و تیز خود بر دونالد ترامپ و روابط صمیمانه ای که فقط و فقط برای کسب پول بیشتر با بن سلمان برقرار کرده است کوشیده اند تا با برجسته سازی اخبار مربوط به خاشقچی که سوژه ای برای آنان بوده است همچنان چهره پلید و سودجوی ترامپ را برملا سازند.
بیایید از مخاطب منفعل به مخاطب منتقد تبدیل شویم. اگر باور کنیم که هیچ کدام از رسانه ها، هدف شان حقیقت نیست بلکه خدمت به گروه/اندیشه/طبقه خاصی است، از این به بعد، استراتژی مطالعه و تماشای انتقادی را در پیش خواهیم گرفت.

*اکرم صدیقی

پاسخ دادن